Эзэмшсэн мэргэжилдээ эзэн нь байж дэлхийн олон оронд эх орныхоо нэрийг өндөрт өргөн ажиллаж байгаа эрхмүүд бий. Тэдний нэг нь Эрдэмбилигийн Билгүүн. Хүсэл мөрөөдлөө биелүүлж, чадварлаг боловсон хүчин, сайн жүжигчин болохыг хүссэн тэрбээр ОХУ-ын ГИТИС-ийн театрын урлагийн их сургуулийг сурч, шилдэг оюутнуудын нэг болон төгжээ. Сургуулиа төгссөнийх нь дараа багш нар нь түүнийг сургуульдаа багшаар үлдэх санал тавьснаар одоо тэр өөрийнхөө сурч төгссөн сургуульд багшилж байна. Үүгээр зогсохгүй тэрбээр ОХУ-ын Ленком болон ЦДР театрын уран бүтээлч, найруулагчаар, хөгжмийн зохиолчоор ажиллаж байгаа билээ.

-Танд энэ өдрийн мэнд хүргэе. Анх ГИТИС-ийн зорьж сурч эхэлсэн үеэс нь яриагаа эхлэх үү. Яагаад ОХУ-ыг зорьж, сурахаар шийдсэн юм бэ?

                -Танд бас энэ өдрийн мэнд хүргэе. Би зургаан настайгаасаа тайзны макет хийх хоббитой байсан. Үүгээрээ миний урлагт дурлаж нийт 12  жил макет хийсэн. Энэ хугацаанд дууны дугуйланд зургаан жил сурсан. Дараа нь, СУИС-н харьяа Бадмаараг ахлах сургуульд элсэн орсноор жүжигчин мэргэжилээр сурах эхлэл тавигдсан. Театрын урлагаар суралцах хүсэлтэй хүн болгоны мөрөөдөл нь дэлхийн хамгийн шилдэг театрын сургууль "ГИТИС"-д суралцах байдаг. Арваннэгдүгээр ангидаа сургуулийнхаа найрал дуучидтай Москваг зорьж, уур амьсгалыг нь мэдэрч, ОХУ-д сурна гэдэг зорилго өөртөө тавьж, бүтэн жил бэлдсэний дараа шалгалтаа өгч, сургуульдаа тэнцсэн дээ. Ерөнхийдөө бол театрын эх орон, эх булгаас нь дээжийг нь хүртэхийг хүссэн.

-Багаасаа л жүжигчин, тэр дундаа театрын жүжигчин болно гэж бодож, мөрөөдөж байв уу?

                -Би багаасаа нисгэгч болно гэж боддог байсан. Нисгэгч болох мөрөөдөл мөрөөдлөөрөө үлдэж, театрын чиглэлээр явах нь зорилго маань болсон.

-Сурч байсан сургуульдаа багшаар ажиллаж байгаа гэсэн. Энэ талаар ярихгүй юу?

                -Энэ жилээс төгссөн сургууль ГИТИС-ийнхаа багшаар ажиллаж байна. Жүжиглэх урлаг хөтөлбөрөөр хичээл заадаг, хөгжмийн удирдагчаар ажилладаг. Ажиллах санал тавилгүйгээр бараг шууд л тулгачихсан даа, нэг өдөр тэнхимийн эрхлэгч "Билгүүн, бид чамайг ажилд авна. Бид чамайг буцааж явуулахгүй" гэсэн. Тухайн үед цохилтод ороод ямар мэдрэмж төрж байснаа одоо санадаггүй юм. Гэхдээ намайг явуулахгүй, ямар ч аргаар хамаагүй авч үлдэх гэсэн сэтгэл нь таалагдсан. Үнэхээр л намайг энд хэрэгтэй гэдгийг ойлгуулсан.

-Шавь нартаа юу сурагдаг багш байхыг хүсэж байна. Багшилж байгаа учраас бүүр илүүг хайж суралцах хэрэгтэй болж байгаа байхдаа?

                -Театрын бид бүгд л ярьдаг. Бид хүн байхыг нь зөвлөдөг. Бид хэнийг ч сургаж чадахгүй, зөвхөн зөвлөж, чиглүүлж чадна. Тиймээс ч би хүчлэх дургүй. Түүний оронд илүү тайлбарлаж ярилцаж, практикаар ойлгуулахыг зорьж ажиллаж байна. Мэдээж багш болоод илүүг судлах, илүү туршлага хуримтлуулах шаардлага тулгарсан. Сургалт бол ерөнхийндөө хоёр талын соёлжилт тул оюутнуудаас авах мэдлэг ч байна. Надаас авах мэдлэг ч тэдэнд байгаа.

-ОХУ-ын театрт найруулагч, жүжигчин, хөгжмийн найруулагчаар ажиллаж байгаа гэсэн. Энэ талаараа дэлгэрэнгүй ярьж болох уу?

                -Оюутан байх хугацаандаа найруулагчийн хувиар саундрама жанраар нэг жүжиг тавьсан. Мөн дөрвөн жүжгийн хөгжмийн зохиолчоор ажилласан. Оросын үзэгчид хоёр жилийн хугацаанд миний уран бүтээлүүдийг маш өндөр үнэлэмжтэй хүлээж авсан. Мөн одоо ч хамтын ажлын саналууд Оросын театруудаас, найруулагчдаас ирж байгаа. Мөн хоёр жилийн хугацаанд дөрвөн жүжигт зориулсан нийт 40 гаруй ая зохиосон байна.

-Залуу найруулагчийн хувьд үзэгчдэд юу хүргэж ажиллахыг хичээж байна?

                -Миний харж байгаар орчин үеийн уран бүтээлүүд хүний дотор руу өнгийх, эмзэг сэдвийг хөндөхөөс айж байна гэж харж байгаа. Орчин үед тулгамдаж байгаа асуудал нь "Хүн гэж хэн бэ". Бид хэн нэгнийг бүгд дуурайж байна уу, өөрийн тархиар асуудалд хандаж байна уу, ертөнцийг үзэх үзэл, хандах хандлага гэх мэт  хүний амьдралд ойрхон сэдвүүдийг хөндөх цаг болсон. "Театр бол эмчилгээний газар" тиймээс урлагаар дамжуулж нийгэм өөрийгөө эмчлэх нэн шаардлагатай.

-ГИТИС-ийн шилдэг оюутнуудын нэг юм билээ. Гадаад улсаас зорьж ирсэн сурагч учраас бусад оюутнуудаас бүүр ч илүү хичээж сурах хэрэгтэй болдог байсан байхдаа?

                -Хамгийн эхэнд монгол хүн болж төрсөндөө би үргэлж баярладаг. Учир нь, бидний потенциал европчуудаас хавь илүү. Гэхдээ Монголдоо биш харь оронд сурч буй учраас хэлний асуудал, менталитет гэх мэт асуудлууд тулгарсан. Жүжигчний мэргэжлээр сурахад орос хэлээр цэвэр ярих шаардлагатай байсан. Тиймээс ч өдөр бүр сонсгол, дуудлагын дасгал хийдэг байсан. Жүжгийн текст цээжлэх, зохиолоо сайн ойлгохын тулд эх нутагтаа байгаа жүжигчдээс арав дахин их уншиж, арав дахин давтаж цээжлэх шаардлагатай болдог байсан. Хамгийн гол нь хүн дуртай зүйлээ л хийх ёстой гэж боддог.

-Эх орондоо мэргэжлээрээ ажиллах бодол бий юү?

                -Монголдоо заавал ажиллана. Магадгүй ирэх жил гэхэд уран бүтээлээ нээж байж ч магадгүй. Залуу байгаа дээрээ тууштай хурдан ажиллахыг хичээнэ ээ.

-Театрын жүжигчин байхын хамгийн сайхан нь юу вэ?

              -Амьд харилцаа. Тайзан дээр байхдаа зөвхөн хамтарч тоглож байгаа партнер бус үзэж буй үзэгчийг бид бүгд мэдэрдэг. Хөшигний наана цаана байгаа бидний амьсгаа нэг болдог. Бид нэг сюжетээр амьсгалж, нэг хөгжмөөр аялж, нэг атмосферад оршдог. Өнөө цагт интернэт орчин маш хурдтай хөгжиж байгаагаар амьд харилцаа бараг байхгүй болж байна. Миний хамгийн анх театрыг сонсгосон шалтгаан мөн үүнтэй холбоотой. Анх театрт жүжиг үзээд авсан амьд мэдрэмж үнэхээр дахин давтагдашгүй байсан.

-Сүүлийн жилүүдэд залуус тайзны жүжигчин байхаас илүүтэйгээр контент бүтээгч, дэлгэцийн уран бүтээлч байхыг илүүд үздэг болсон юм шиг санагддаг. Таны хувьд энэ тал дээр ямар бололтой байдаг вэ?

               -Би бол хэзээд амьд урлагийг илүүд үзэх болно. Контент бол нэг хийгээд архив болоод хадгалагдана. Харин театрын уран бүтээл хуучрах үед шинэчилж болно. Тухайн орчин цагтайгаа уялдуулна. Жүжигчний хувьд өдөр бүр өөрөөр тоглох боломж нээгддэг. Жүжиг бүр өөр байдаг.  Контент хийж буй хүмүүсийг буруутгаж байгаа биш. Гэхдээ мөн хэтэрхий туйлшрах муу нөлөөтэй. Амьд урлагийг үзэгчид зайлшгүй зорж очиж хүртэх хэрэгтэй

-Таны хамгийн анхны театрт үзсэн жүжиг ямар жүжиг байсан бэ. Тухайн үед юу мэдэрч байв?

                -Хамгийн анх УДЭТ-т Парисын дарь эхийн сүм сонгодог жүжгийг үзэж байсан. Тухайн үеийн театрын үнэр одоо ч мартагддаггүй. Тайзыг нь хараад л сүрдэж байсан. Тухайн үед айх, баярлах, уурлах, гуниглах бүхий л мэдрэмжүүд жүжигчидтэй хамт буцалж байсан. Үүнээс өмнө зөндөө дууны концерт, хүүхдийн жүжиг гэх мэт үзэж л байсан. Гэхдээ аль ч тэр үед ч авч байсан мэдрэмжийг өгч байгаагүй.

-Таны дараагийн зорилго, төлөвлөгөө юу вэ?

                -ОХУ-д найруулагчийн хувьд дахин жүжиг тавина. Мөн өөрийн хөгжмийн зохиолчийн ажлаа үргэлжлүүлж жүжгийн саундтрекээс бүрдсэн альбомуудаа цацна гэж бодож байна. Удахгүй Монголдоо очиж уран бүтээлээ гаргана аа.