"Ах нь энэ жил найман шинэ жилтэй. Одоо дөнгөж гуравт нь орсон байна. Аймаг, сумын, байгууллагын, арван жил, оюутны ангийнхан, байгууллагын, гэр бүлийн найзуудын гээд бүгдэд нь орно" гэж ярих нь хэвийн үзэгдэл болжээ. 

           Үүгээр ч зогсохгүй нам, орд, фитнесс гээд бүгдээрээ л баярлаж байна. Арванхоёрдугаар сарыг дуустал ч баярлах нь. Бүр нэгдүгээр сарын эхний долоо хоногт хүртэл шинэ жилээ тэмдэглэж дуусаагүй л байдаг. Үс засалт, нүүр будалт, гоёлын даашинз, өсгийт, ганган хослол, ботинкийн эрэлт ч их. Энэ чиглэлийн худалдаа наймаа эрхлэгчдийн ид сезоны үе. Мэдээж баяр тэмдэглэлгүй яах вэ. Гэхдээ баярынхаа утгыг алдтал хавтгайрах юм. Оны шилдгээ тодруулж, нэгэн жилийнхээ амжилт бүтээлийг дүгнэнгээ баярладаг ч одоо бол баруун, солгойгүй баярлан хундага тулгацгаадаг болж. Дуучид, хөтлөгч, бүжигчид "Сул өдөр байхгүй" гэх постоос хаа сайгүй тэмдэглэж байгаа нь андашгүй. 

            Анги хамт олон, албан байгууллага гээд зогсохгүй клуб, дугуйлан, нэгдэл, найз нөхөд гээд дуусашгүй. Тэгээд бүр болоогүй үйлчлүүлдэг газар, нүүрээ будуулдаг салон, үсээ янзлуулдаг үсчин, эхнэр, нөхрийн найз, оюутан ахуй цаг, арван жил, санаа сэтгэл нийлдэг хэдээрээ гээд салаалсан их шинэ жил. Тэгээд л цахим орчинд зургаа тавьж, “Миний арав дахь шинэ жил” гэж бахархалтай зарлахыг нь яана. Үүгээрээ бол Монголд шинэ жилийн баяр тэмдэглэхгүй хүн үлдэхгүй нь. Ганцхан жишээ гэхэд, нэг ордонд төрсөн хүмүүс шинэ жилийн баяр тэмдэглэж байна гэхээр цаашлаад төрсөн сар, жил, нутаг гээд явах юм бол барагдахгүй их шинэ жил болох нь.

Арванхоёрдугаар сар ч дангаараа хүрэлцэхгүй болж, хэдэн сараар ч тэмдэглэн баярлахыг үгүйсгэх аргагүй.

            Ингэж баярыг утгыг нь алдуулж, баяр биш болгодгоо болих хэрэгтэй. Баяр тэмдэглэлээ гээд өрөнд орж, хамаг цалин мөнгөө зарлагадахаас өөр дээрдэж, гялтайх юм үгүй. Нэгэнтэйгээ өмссөн зүүснээрээ уралдаж, орж байгаа шинэ жилийнхээ тоогоор өрсөлдсөөр өрөнд орж, амьдрал ахуйгаа улам л хүндрүүлж, дараа нь тэгээд өрөө төлөх гэж ухаангүй ажиллана. Бараг баярлах гэж ажилладаг гэмээр. Эдийн засаг хүнд, нийгэм хэцүү байна гэж бухимдаж байгаа мөртлөө баярлах нь дуусдаггүй. Шинэ жилд ороход эмэгтэйчүүд дунджаар 400-500 мянган төгрөг зарцуулж байна гэсэн судалгаа бий. Үнэхээр ч нэг өрхийн гишүүнд нэг шинэ жилд л дор хаяж 400-500 мянган төгрөг зарцуулагддаг гэхээр тав, зургаа түүнээс дээш бол тоо томшгүй. Тэгээд нэг шинэ жилд нэг өмссөн даашинзтайгаа орохгүй, өөрийг өмсөнө гээд бодохоор түүнээс ч их зарлага давах нь тодорхой. Иймээс баярыг хэмжээтэй, журамтай, соёлтой тэмдэглэх нь бидний зайлшгүй сурах зүйлийн нэг.

Шинэ он, шинэ жил гэдэг хундага тулгаж, архидан согтуурч баярлахаас илүүтэй дараагийн жилийнхээ ажил, амьдралыг төлөвлөж, жаахан ч болов амьсгаа авч, өөрийгөө дүгнэж цэгнэдэг үе болохоос ухаанаа алдтал ууж, өдөр, шөнөгүй баяр тэмдэглэх ойлголт биш юм. Тийм бол шинэ жилийн баяраар ч яах билээ. Ханиад томууны ид цаг гээд тэмдэглэхгүй байх шийдвэр гаргаж болмоор. Үнэндээ энэ хөл толгойгүй олон шинэ жилийг хязгаарладаг, хэмжээтэй байх шийдвэртэй болоосой. Тэгвэл баяраа ч баяр шиг хийдэг улс болох сон.

        Аав, ээжийн залуу цагт, бидний бага үед шинэ жил цэгцтэй, журамтай болдог байжээ, одоо бодоход. Аав, ээж минь байгууллагын шинэ жилээс гадна сумын төвд очиж концерт үзэж, бүжиг эргээд л болдог байв. Цагаан сараас бусад баярыг нэг өдөр л тэмдэглэнэ. Одооных шиг олон шинэ жилд орохгүй. Их тод санагддаг нь ээж сонингоор үсээ орооно. Үс гэмтэхгүй байх хамгийн эрүүл арга гэдэг юм. Ээж минь шинэ жилээр энгийн үеэсээ хавь илүү гоёод гардаг сан. Тийм л энгийн даруу, намба журамтай байсан. Түүнээс урьсан баяр бүрд очоод ажлаа алддаггүй, бусдаасаа илүү гарах гэж зовдоггүй байлаа. Ганц манай ээж ч биш тэр үеийн хүмүүс ингэж л баярлалаг улс байсан. Одоо харин баяргүй өдөр ч гэж байхгүй боллоо. Үүнийг эх, адаггүй энэ олон шинэ жилийн баяраас харж болохоор байна.