Олонх сэтгэгчдийн үздэгээр “Хүн төрөлхтөн бол шашинлаг амьтан гэдгээрээ бусад амьтнаас ялгарахад хүрдэг” аж. Гэтэл шашинлаг хүн төрөлхтөн ахуй амьдралын түүхэндээ шинжлэх ухааныг олж, илрүүлсэн билээ. Цаг хугацаа өнгөрөх тусам аль ч шашнаас илүүтэй шинжлэх ухааныг хүмүүс сонирхож, түүнд итгэх болсон нь хүн төрөлхтний томоохон хөгжил дэвшлийн нэг байсан болов уу. Тэр ч утгаараа хүний үүсэл гарлаас эхлүүлээд хүрээлэн буй орчин, амьдралын хэрэгцээнд шаардлагатай зүйлсээс сонин, содонг эрж, илрүүлэх болсон. Уншигч та бүхэнд шинжлэх ухаан, технологийг шинэ нээлт, хүмүүсийн хүлээлт 2023 онд хэрхэх талаар эрдэмтдийн таамагласнаас хөрвүүлэн хүргэж байна.
Дэлхийн эрдэмтэд цөмийн хайлалтыг хязгааргүй эрчим хүчний эх үүсвэр болгохоор ажиллаж эхэлснээс хойш 20 орчим жил боллоо. Энэ хугацаанд эрдэмтдийн туршсан цөмийн хайлуулах эрчим хүчний реакторуудаас хамгийн амжилт олсон нь холбооны технологи. Гэсэн ч хязгааргүй эрчим хүч гаргаж авах боломжтой тус цөмийн туршилт олон жилийн турш шинжлэх ухаан, техник, санхүүгийн бэрхшээлтэй нүүр тулж байна. 20-иод жил үргэлжилж буй энэ том туршилтаас өнгөрсөн 2022 онд цөмийг хайлуулах судалгааны ажлыг үр дүнд хүрсэн болохыг Лоуренс Ливерморын үндэсний лабораториос баталж, тус лабораторийн захирал Ким Будил “Хүн төрөлхтний гайхамшигт алхам хийлээ” хэмээн хэлж байсан юм.

Цөмийг хайлуулах эрчим хүчний реактор нь хөндий саванд байрлуулсан алмазан түлшийг шатааж, түлшнээс ялгарах дейтерий, тритиумаар цэнэглэгддэг бөгөөд маш өндөр түвшний энергиэс бүрдэх 192 лазер саванд нэгдэж, түлшийг шахан эрчим хүч болгох аж.

Квантын тооцоолол энэ бол хувийн томоохон корпорацууд болон дэлхийн гүрнүүдийн хувьд бидний мэдэх дэлхийн "тоглоомын дүрмийг" өөрчлөх гол технологийн нэг юм. Шинэ эринд тооцооллын салбарт хийгдэх томоохон шинэчлэлийн нэг байх болно. Гэсэн хэдий ч хязгаарлагдмал өртөгтэй, хүртээмжгүй байгаа хэвээр байна.

Квантын тооцооллын чиглэлээр ажилладаг томоохон компанийн дунд "IBM", "Microsoft", "Google" бий. Энэ технологийн өнөөгийн гүйцэтгэлийг ойлгох нь ярвигтай ч бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэлийн түвшинд хамгийн эхний загварыг нь гаргаснаа өрсөлдөгч компаниас танилцуулсан. Тус компанийн D-Wave 2X гэж нэрлэсэн анхны загвар нь ердийн компьютерээс 100 дахин хурдан байх аж. 2023 онд эрдэмтэд квантын тооцооллын чиглэл улам илүү хөгжиж, анхны туршилтыг бодит бүтээгдэхүүн болгох боломжгүй хэмээн үзэж байгаа юм.

XXI зуунд хүн төрөлхтний хиймэл оюун ухааны талаарх анхны судалгаанууд нийтлэгдэж , робот анх удаа иргэншил олж авсан нь хүн төрөлхтөнд шинэ нээлт болсон. Гэсэн ч жил ирэх тусам ярианы сэдэв нь улам сонирхолтой болж, олон сонин нэмэгдсээр байдаг хиймэл оюун ухааны хөгжил 2023 онд хамгийн үр дүнтэй ажиллах гэнэ.

Хиймэл оюун ухаан нь бидний киноноос үзэж, төсөөлдөг өөрөө явагч, хүн шиг хэлбэртэй роботоос илүү дижитал хэрэглүүр, программ байх нь элбэг. Бидний хамгийн сайн мэддэгээр хөрвүүлэх технологи (Google translate), хүний дуу авиа таних төхөөрөмж (Android Phone, Cortana), зураг таних технологи (Google driverless car, Youtube) зэрэг хиймэл оюун ухаант хэрэглүүр нь өнөөг цагт гайхайлтай өндөр түвшинд ажиллаж байгаа бөгөөд ирээдүйд илүү боловсронгуй болохыг хөгжүүлэгчдийн зүгээс онцолж байгаа. Тэгвэл 2023 онд хиймэл оюун ухаант хэрэглүүрүүд хүн төрөлхтний хүлээлтийг давж, хүн хэлбэрт, өөрөө явагч анхны робот машинуудыг гаргаж магадгүй гэж таамаглаад байна. Хиймэл оюун ухаан судалж, хөгжүүлдэг компаниуд хэдийнэ энэ төрлийн машинуудыг өөрсдийн үйлдвэр, компани дээрээ ажиллуулдаг болсон гэх бөгөөд одоо дэлхий нийтэд танилцуулж, олон нийтийн ажилд оролцуулах гэнэ.

| ШИНЖЛЭХ УХААН, ТЕХНОЛОГИ 2023 ОНД: Цөмийн хайлуулах технологи, квантын тооцоолол, хиймэл оюун ухаан |
|
Л.Энхрийлэн Ази тивийн хошой аварга болов
2026-04-17 18:09:17
2026-04-17 18:03:11
Нас барсан 721 хүний тэтгэвэрт 2.6 тэрбум төгрөг үндэслэлгүйгээр олгожээ
2026-04-17 16:22:15
25 зүйлийн 669 амьтныг хууль бусаар агнасныг тогтоожээ
2026-04-17 16:16:57
2026-04-17 15:51:12
Л.Энхрийлэн Азийн аваргын алтан медалийн төлөө барилдахаар шалгарч үлдлээ
2026-04-17 15:41:08
Т.Аруинзаяа Азийн аваргын алтан медалийн төлөө барилдана
2026-04-17 15:32:12
Т.Аруинзаяа хэсгийн аварга боллоо
2026-04-17 13:10:46
“ХҮННҮ ЭЙР” ХХК-тай олимпын түншлэлийн гэрээ байгуулав
2026-04-17 09:47:17
"365 эвдрээгүй ирээдүйг бүтээе" аянд Боксын холбоо нэгдлээ
2026-04-17 08:50:27
ӨРӨӨНД ОРЖ ИРСЭН ХҮН НАДТАЙ ГАЙХМААР ТӨСТЭЙ АЖЭЭ...
2026-04-17 08:15:29
ҮСХ-НЫ ДАРГА Б.БАТДАВААГИЙН ЭХНЭР Ц.АМГАЛАНГИЙН 551 АВТОМАШИНААР НҮҮРС ЗӨӨСӨН ХЭРЭГ ХААНА ЗАМХАРСАН БЭ
2026-04-17 07:27:34
ЕРӨНХИЙЛӨГЧИЙН АТГАНД ОРСОН АН-ЫН АЙДАСТАЙ ГИШҮҮД
2026-04-17 07:00:00
ТАМИР НЬ ТАСРАХ ДӨХСӨН ТУУЛ ГОЛ ХИМИЙН БОДИС, БААС, ШЭЭСТЭЙ ХОЛИЛДОН УРСАНА
2026-04-17 07:00:00
ТАЛИЙГААЧИЙН ЭХНЭР: НӨХРИЙГ МИНЬ БУУД ЯАГААД ЭМНЭЛЭГ, ЦАГДАА ДУУДААГҮЙ ЮМ БЭ
2026-04-17 07:00:00
НҮҮРСНИЙ УУГАН “ХУЛГАЙЧ”-ДЫН НЭГ Н.НАРАНБААТАРЫН СОНГУУЛИЙГ “MCS”-ИЙН Ж.ОДЖАРГАЛ ЗУРГААН КОМПАНИАРАА САНХҮҮЖҮҮЛЖЭЭ
2026-04-17 07:00:00
ЧӨЛӨӨТИЙН “ЖААТАЙ ЭР” ЖААМАА СҮХЭЭ
2026-04-17 07:00:00
Т.Түмэнжаргал жүдо бөхийн Ази тивийн аваргаас хүрэл медаль хүртлээ
2026-04-16 18:46:28
2026-04-16 18:41:24
2026-04-16 18:38:27
М.НАРАНТУЯА-НАРА: УИХ-ын дарга огцрох болзлоо бүрэн хангалаа
2026-04-16 12:16:44
М.ГАНХҮЛЭГ: Парламентынхаа эсрэг даргатай байгаадаа харамсаж байна
2026-04-16 11:52:50
Түүхэн өв соёлоо сэргээн таниулах үзэсгэлэнгийн түр байгууламж байгуулна
2026-04-16 09:59:21
ЭСРЭГ ДҮР НЬ ИЛҮҮ ЗОХИДОГ Х.ЦАСЧИХЭР
2026-04-16 07:28:02
“ИЙМ НЭГЭН СЭТГЭЛ” ДУУНЫ ГОЛ ДҮР Д.БАЛЧИНТУЯА: ЭГЧ НЬ ЗАЛУУДАА СУНАЛЗСАН ГЭЗЭГТЭЙ, АДУУНД ЭРМЭГ БҮСГҮЙ БАЙЛАА, ТЭР ҮЕД ЭНЭ ДУУГ НАДАД ЗОРИУЛСАН ЮМ БИЛЭЭ
2026-04-16 07:00:45
ЕРӨНХИЙЛӨГЧИЙН БЭТ С.БАЯРЦОГТ АН-ЫГ АВРАХ УУ, ЭСВЭЛ...
2026-04-16 07:00:00
АМЬД БАЙХЫН УТГА УЧИР, АМЬДРАЛЫН ТЭМЦЭЛИЙГ ИЛЭРХИЙЛЭХ Ө.ОДХҮҮГИЙН “АМЬ” ҮЗЭСГЭЛЭНГЭЭС
2026-04-16 07:00:00
ӨВӨР МОНГОЛЫН ОРДОС ХОТОД ЖҮДОГИЙН АЗИЙН АВАРГА ЭХЭЛЛЭЭ
2026-04-16 07:00:00
ХУУЛЬЧИД: ЭМДЕГ-ЫН ДАРГА АСАН Л.БЯМБАСҮРЭНД ХАМГИЙН БАГА ЯЛ ОНООСОН, ДАВЖ ЗААЛДАХ ШАТНЫ ШҮҮХ ГЭМ БУРУУТАЙ ГЭЖ ҮЗВЭЛ ОНООСОН ЯЛЫГ БАГАСГАХ БОЛОМЖГҮЙ
2026-04-16 07:00:00
| Монгол Улс, Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, VIII хороо, "Ардын эрх"-ийн байр, Гуравдугаар давхарт Эргэлт.мн редакц |
| 7509-1188 |