Ардчилсан намын Ерөнхий нарийн бичгийн даргын үүрэг гүйцэттгэгчээр С.Баярцогтыг томиллоо. Үнэндээ өнгөрсөн хугацаанд О.Цогтгэрэл намын дарга болж, Улсын дээд шүүхэд шинэ дүрмээ батлуулахын тулд улс төрд хийсэн тохироогоо биелүүлж эхэлсэн нь энэ.

    Өөрөөр хэлбэл, Ардчилсан намынхан сайндаа ч олон жилийн хагарлаасаа салчихаад, нэг даргатай блож, түүнийг нь Улсын дээд шүүх шууд бүртгэчихээд байгаад биш юм.Л.Гантөмөрийн үед ч тэр, О.Цогтгэрэлийн үед ч  тэр аль алинд нь МАН-ын нөлөөлөл байсан. Л.Гантөмөрийн хувьд хамтарсан засагт багтаж, том төсөл хөтөлбөрүүдийг хөдөлгөж, Ц.Туваан, О.Алтангэрэл тэргүүтэй сайд нараараа МАН-ын галыг үүрүүлснээр “өр”-өө цайруулсан бол одоо О.Цогтгэрэлийн хариугаа барих цаг ирж байгаа гэсэн үг. Нэг ёсондоо өнгөрсөн удаагийн АН-ын дотоод сонгуульд МАН-ын БЭТ-үүд өрсөлдөж, Үндэсний бодлогын хорооны гишүүн болж ялсны нэг нь гэх яриа улс төрийн хүрээлэлд яригдах болсон. Тэр дундаа Сангийн сайд асан С.Баярцогт хамгийн том татаастай. Тэр Ерөнхийлөгчтэй тохироонд хүрсэн гэх нь бий. Сэлэнгэ аймгийн намын хорооны дарга, АН-ын генсекийн үүрэг гүйцэтгэгч гээд шат дараатайгаар улс төрд ирж байгаагаа зарлаад байгаа түүнийг Ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдүүлэхээр МАН-ынхан бэлдэж эхэлсэн гэдгийг ч учир мэдэх хүмүүс ярих болсон. Мэдээж С.Баярцогт намаасаа Ерөнхийөгчийн сонгуульд өрсөлдөнө гэвэл Х.Баттулгын МоАХ фракцынхан намдаа “бослого” гаргана. Ардчилсан намыг ахиад хоёр хуваах нь МАН-д ашигтай учраас ийм нүүдэл, ийм тохироотой хийжээ, тэд.

Хоржоонтой нь, яг Ерөнхийлөгчийн хуулийг парламентаар хэлэлцүүлж, санал хураахын өмнөх нь С.Баярцогтыг АН-ын генсекийн үүрэг гүйцэтгэгч болголоо. Сарын дараах АН-ын хурлын үр дүн үндсэндээ тодорхой харагдаж байна.  

          Саяхныг хүртэл оффшор дансандаа 2.5 сая ам.долларын нууц хөрөнгө байршуулаад мартсан С.Баярцогт Монголын төрийн “дайсан” явлаа. Гэтэл 20 гаруй жил Оюутолгойг “зарж идсэн” гэх хар түүхтэй явж ирсэн С.Баярцогт улс төрд эргэн ирж байгаагаа зарлаж, УИХ-ын гишүүн асан Д.Дэмбэрэл, Д.Тэрбишдагваас эхлээд УИХ-ын гишүүн асан Л.Гүндалай, УИХ-ын гишүүн Ц.Даваасүрэн, Б.Жаргалан, Э.Болормаа гээд толгой дараалан зандарч байх. Тэгээд болоогүй ангийн нөхөр З.Энхболдыг атаархагч, ангийн “дайсан” гэх зэргээр цоллоод амжив.

        Оюутолгойн сонсголын үеэр С.Баярцогт чемодан дүүрэн нотлох баримттай ирсэн нь олны анхааралд орсон. Сонсголоос хойш С.Баярцогтыг баримттай, баталгаатай гэж 20 жилийн хар түүхийг нь баллуурдах ажлууд ч сошиалд идэвхтэй өрнөлөө. Ногоон номоороо Оюутолгойн сонсгол дээр 20 жилийн хар түүхээ хамгаалах гэж өөрөө мөн ч их зүтгэв. Тухайн үеийн парламентад сууж байсан танхимын нөхөд, УИХ-ын гишүүд эхнээсээ тэсэрч, арай ч ганцаараа Оюутолгойн баатар болчихоод биш байгааг ээлжилж сануулсан ч удаатай.

       С.Баярцогтын төрд гавьяа ч байгуулсан, гай ч тарьсан.  Сэлэнгэ аймгаас 25 настай залуухан улстөрч УИХ-ын гишүүнээр сонгогдож, Монголын төрд Сангийн сайд, ЗГХЭГ-ын даргаар ажиллаж, гал дуудсан гаднын хөрөнгө оруулалтын томоохон төсөлд гар бие оролцсон нь үнэн. Мэдээж зэсийн баяжмалаараа дэлхийд эхний дөрөвдүгээрт эрэмбэлэгддэг Оюутолгойг гуравдагч хөршийн хөрөнгө оруулалтаар эхлүүлэх төслийг гардаж хийх ажлыг эхлүүлсэн урдаа барих улстөрчдийн нэг мөн. Оюутолгойн гэрээг байгуулахаас өмнө Монголын эдийн засгийн үзүүлэлт 1.6 хувьтай байсан. Гэрээ хийснээр эдийн засаг тав дахин өсөж, улсын төсөв найм дахин өссөн. Угтаа  Оюутолгойн гэрээг хийхээс өмнө улсын төсөв 1.8 их наяд байсан бол өнөөдөр бид 33.0 их наядын төсөв ярих хэмжээнд хүртлээ эдийн засаг өссөн нь үнэн. 

     Гэвч түүний гол алдаа оффшорт хөрөнгөтэй болтлоо баяжсан, хөрөнгийн эх үүсвэрээ баталж чадаагүй. Нэмээд Оюутолгойн гэрээ Монголын талд ашигтай байж чадахгүй. Ногдол ашгаа хүртэж чадахгүй, 20 тэрбум ам.долларын өртэй байгаа нь ч бодит үнэн. Шүүхээс 10 жил ял сонсож, давж заалдах шатны шүүхээс хэргээ 4:8 жил болгож, эцэстээ Улсын дээд шүүхээр хэрэг нь мөрдөн байцаалалт буцаж замхарсан удаатай. Хэргийг эргэн сануулбал,  "Оюутолгой"-г ашиглах хөрөнгө оруулагчтай хэлэлцээ хийх ажлын хэсэгт байхдаа албан тушаалын байдлаа болон албаны чиг үүргийн дагуу олж авсан мэдээллээ ашиглан эхнэр Ч.Нарантуяагийн 50 хувийн хувьцаа эзэмшдэг "Кью Эф Эс" компаниар 2010-2012 онуудад Ханбогд болон өмнөд кемпэд үйлчилгээ үзүүлэх 43 тэрбум төгрөгийн, "Номадс катеринг энд интеград сервис" ХХК-иар 20.7 тэрбум төгрөг буюу нийт 63.9 тэрбумын орлого олж, улсад хохирл учруулсан. 2009.10.06-ны өдөр хөрөнгө оруулалтын гэрээ байгуулагдсаны дараа 1.6 сая ам.долларыг оффшор бүс дэх "ND Harmony LTD" компанийн данснаас авч, мөнгө угаасан. Нүхт дэх үл хөдлөхөө Хожгорын Дөчинтав гэх хүний нэр дээр гарган авч, хөрөнгө орлогоо нуусан. Зайсан дахь Белла Виста таун хаусуудын үнэлгээ өөрий хууль ёсны орлогоос гадна их хэмжээгээр нэмэгдсэнийг тайлбарлаж чадаагүй буюу үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн хэмээн буруутгагдсан байдаг. Ийн нэгэн цагт Монголын төрд “дайсан” болж байсан С.Баярцогт улс төрд дахин мандаж, дуу нь чангарчихсан явна.

         Гагцхүү ингэж амь орохдоо Ардчилсан намын төлөө юу, Ардын намын БЭТ-ийн хуваарь ирэв үү гэдгийг мэдэх цаг тун ойрхон байна. Нэг ёсондоо Ерөнхийлөгчийн БЭТ С.Баярцогт Ардчилсан намыг аврах уу эвсэл Ардын намыг Ерөнхийлөгчийн сонгуульд хөтөлгөө морьтой оруулах уу гэдэг нь тун эргэлзээтэй байна.