МАН өнгөрсөн хавар Үндсэн хууль, Сонгуулийн хууль, Улс төрийн намын тухай, бүр Эрүүгийн хэрэг шүүхэд хянан шийдвэрлэх тухай хуульд өөрчлөлт оруулж, зорилгоо биелүүлсэн. Ойрын хэдэн жилдээ Засгийн эрхийг барих замаа гаргаж, ирэх сонгуулиар УИХ-ын дийлэнхийг эзлэх зорилгодоо бараг хүрчихсэн гэсэн үг. Байдаг хамаг л хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулж, санасан зорилгынхоо захаас бариад авсан МАН одоо ард түмэнд “хайр зарлахаа” болино. Одоо тэд “ирэх ч үгүй”.

-МАН ИРЭХ СОНГУУЛИЙН ЯЛАЛТАА БАРАГ Л “ХАЛААСАНДАА” ХИЙЧИХЛЭЭ-

Өнгөрсөн хаврын УИХ-ын чуулган ямар адармаатай, тэр тусмаа дуулиантай болж өнгөрөв өө. МАН-ын талаас Үндсэн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулах, Сонгуулийн хуульд нэмэлт өөрчлөлт оруулах ажлыг зүтгэсээр байгаад батлуулж, асар холын зорилгынхоо эхний алхмыг тавьчихсан хэрэг л дээ. Гэхдээ Үндсэн хууль, Сонгуулийн тухай хуулийн нэмэлт, өөрчлөлтөд дарагдаад үлдсэн хамгийн чухал асуудал нь Улс төрийн намын тухай хуулийг шинэчлэн баталсан явдал.

              Улс төрийн намын тухай хууль 1990 онд батлагдсанаасаа хойш ердөө 2005 онд шинэчлэн найруулж байсан буюу хүний “гар” бага хүрсэн хууль. Гэхдээ хүн бүрийн тоодоггүй, анхаардаггүй хууль биш. Улс төрийн намын тухай хуулийг шинэчлэн, батлах ажил олон жилийн турш яригдсан ч улс төрийн шатанд ирээд л гацаанд ороод, замхарчихдаг байв. Тэгсэн УИХ-ын өнгөрсөн хаврын нэгдсэн чуулганд гарал, “үүсэл” нь МАН-аас эхэлдэг Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Улс төрийн намын тухай хуулийг боловсруулж, УИХ-д өргөн барьсан. Ерөнхийлөгч нь болохоор ч тэр үү, МАН-ын залуу үеийнхний хайрт ах нь болоод ч тэр үү, түүний боловсруулж, өргөн барьсан хуулийн төсөл УИХ-ын чуулганаар яаралтай хэлэлцэгдээд долдугаар сарын 3-ны өдөр батлагдсан юм. Тэгэхдээ Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Улс төрийн намын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгад

• Намуудын санхүүжилтыг ил тод, хариуцлагатай болгох,
• Бодлогын намыг төлөвшүүлэх,
• Улс төрийн намууд сонгуульт ажил болон цаг зуурын шинжтэй өрсөлдөөнд бус, улс орны хөгжилд хувь нэмрээ оруулдаг болох,
• УЛс төрийн намуудыг бодлогын нам болж төлөвшихөд төрөөс дэмжиж, УИХ-д суудал аваагүй ч нийт сонгогчдын нэг ба түүнээс дээш хувийн санал авсан намд төсвийн дэмжлэг өгөх,
• Намууд зөвхөн сонгууль чиглэсэн цаг зуурын шинжтэй популист бодлого явуулахгүй, улс орны урт хугацааны хөгжлийн бодлого боловсруулж, сонгуульд өрсөлдөх,
• Намууд бодлогын судалгааны байгууллагатай, намаас гарах бүх шийдвэр, хөтөлбөр нь судалгаанд үндэслэх,
• Гишүүд болон иргэдийн улс төрийн боловсролд чиглэсэн үйл ажиллагаа явуулдаг болох зэрэг заалтыг нэмж, боловсруулсан.

Улс төрийн намын тухай хуульд тусгаснаар "Нам гэдэг нь нийгмийн ашиг сонирхол болон хувийн үзэл бодол, улс төрийн үйл ажиллагаа явуулах зорилгын үүднээс сайн дураараа эвлэлдсэн иргэдийн нэгдэл" гэсэн байх бөгөөд үүнээс авч үзвэл улс төрийн намын гол зорилгоо ардчилсан ёсыг баримталж, ард түмэн рүүгээ чиглэсэн бус, намын болон хувь гишүүний ашиг сонирхолд нийцэн ажиллах ёстой газар болох аж.

            Энэ маягаар МАН ердөө УИХ-ын ганц улирлын нэгдсэн чуулганаар хэдийнэ Үндсэн хууль, Сонгуулийн хууль, Улс төрийн намын тухай хууль гээд Монгол Улсын тусгаар тогтнолын баталгаа болсон гурван том хуульд “гар хүрсэн”. Ийн ажилласандаа ч МАН-ынхан санасандаа хүрч, сонгуулийн ялалтаа бараг л халаасандаа хийчихсэн байгаа юм.

-УНТАА УЛС ТӨРИЙГ НАМРЫН ЧУУЛГАН СЭРЭЭЖ ЧАДАХ УУ-

УИХ-ын хаврын чуулган өндөрлөснөөс хойш баяр наадам гээд Төрийн ордондоо, түмнийхээ нүдэнд үзэгдэж байгаа юм алга. Ашигтай малтмалын тухай хуулийн төслөөс эхлээд хэд хэдэн чухал хуулийн төсөл хэлэлцэхээр болсон намрын чуулган тэднийг хүлээж байна. УИХ-ын хаврын чуулган энэ сарын 7-нд өндөрлөж, ирэх намрын чуулганаар хэлэлцэх хуулийн төслүүдээ тодотгосон. Ирэх намрын чуулганд хэлэлцүүлэхээр Засгийн газар, УИХ-ын гишүүн, МАН-ын бүлэг, АН-ын бүлэг, Байнгын хорооноос 200 гаруй хуулийн төсөл ирснээс шүүж, 62-ийг нь ирэх намрын чуулганаар хэлэлцэхээр тогтоолын төсөл оруулж, баталсан. Үүнээс онцолбол,

• Ашигт малтмалын тухай хуулийн төсөл
• Үндэсний баялгийн сангийн тухай хуулийн төсөл,
• Өрсөлдөөний тухай хуулийн,
• Танхимын тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгыг хэлэлцэнэ.

                   Мөн УИХ-ын намрын нэгдсэн чуулганаар Үндсэн хуулийн Цэцийн гурван гишүүнийг шинээр томилохоор төлөвлөснөөрөө онцлог болж байгаа. Үүгээр ч зогсохгүй ард түмнийг босгож, төв талбайд жагсахад хүргээд байсан “Нүүрсний хулгай”-н хэргийн сонсголыг ирэх намар зарлаад байгаа юм. Олон жилийн турш яригдсан хэд хэдэн чухал хуулийн төслийг хэлэлцэхээрээ ач холбогдол, их ажилтай намрын чуулган улс төрийг хүлээж байна. Гэхдээ санасандаа хүрч, зорилгоо биелүүлж, сонгуулийн ялалтаа бараг л халаасалчихсан МАН-ынхныг улс орон, улс төр хоёрын аль ч дөжрөөж дийлэхээргүй болжээ.