Манайхан гаднын том албан тушаалтныг хүлээн авч, айлчлахгүйг нь урьж, өөрсдөө ч гадаадад очиж, тэнгэр харсан сүржин төсөв, төлөвлөгөө ярьсаар дотоодын асуудалдаа ч анхаарахаа больжээ. Харин тэдний 40, 50 жилийн том том төлөвлөгөөний ард өнөө, маргаашгүйдээ тулж, хоногийн хоолоо хэрхэхээ бодож, “мод”-оо барьж, тартагтаа тулах гэж байгаа ард түмэн л хоосон хоцорч байна даа.

                          Саяхан Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ ОХУ-д болсон Дорнын эдийн засгийн VII чуулга уулзалтад оролцоод ирэв. Чуулга уулзалтад Ерөнхий сайд Эгийн голын УЦС, Эрдэнэбүрэнгийн УЦС-аа барихаар хэлж, бүс нутгийн хэмжээнд зарласан. Монгол Улсад баригдах хоёр томоохон УЦС-ын ирээдүйд өгөх үр ашиг нь том байж болох ч яг одоо улсын хэмжээнд нүүрлэж байгаа хомстол, бараа, бүтээгдэхүүний үнийн хөөрөгдөл, амьжаргааны зардлын хажууд ач холбогдлоороо чухал эсэх нь эргэлзээтэй.

Ердөө жилийн өмнө л гэхэд хоёр уут хүнс авч хүрэлцдэг байсан иргэдийн сарын цалин одоо ганц уут хүнсний үнэ ч “даах” байлаа.

Өнгөрсөн сард дизель түлшний үнэ 300 төгрөгөөр нэмэгдэхэд түүнийг нь даган бараа, бүтээгдэхүүний үнэ ч “талийж” өгөв. Намрын хичээлийн шинэ жил ч дөхсөн байсан үед сурагчийн дүрэмт хувцас нас наснаасаа хамаараад заримынх нь үнэ нэг нугарчихсан байсан тухай хэлж байсан юм. Харин статистик мэдээллээр түлшний үнэ дагаад лууван 155.4 хувь, төмс 138.8 хувь, ногоон цай 131.5 хувь, ургамлын тос 94.3 хувиар үнэ нь өссөн байдаг.

                          Мөн л өнгөрсөн сард дэлхийн Эдийн засгийн тагнуулын албанаас гаргасан Азийн бүсэд дефолт болох эрсдэлтэй орнуудын жагсаалтад Монгол Улс багтсан. 2022 оны эхний зургаан сарын байдлаар манай орны инфляц 16.1 хувь, гадаад өр 33.8 тэрбум ам.долларт хүрсэн. ҮСХ-ны судалгаанд Монгол Улсын гадаад өр бусад хөгжиж буй оронтой харьцуулахад 2-3 дахин өндөр үзүүлэлт болж байх юм.

Гэтэл Монгол Улсыг дефолт болох эрсдэлтэй гэж зарласан Эдийн засгийн тагнуулын албанаас шинээр гаргасан ажиглалтаараа “Монгол Улс 2022-2023 онд гадаад өрийн хүүгийн төлбөрийг нөхөх, урсгал, тэнцлийн алдагдлыг нөхөхийн тулд дахин шинээр өрийн асуудалд орно. Хангалттай санхүүжилтийн хүртээмж нь дотоодын өндөр инфляц, цаашлаад валютын ханш буурах магадлалын улмаас эрсдэлд орж болзошгүй” гэсэн байна. Амьжиргааны зардал “тэнгэр”-т хадаж, өрхийн орлогоороо хоногийн хоолтойгоо арай гэж золгож байгаа монголчуудад дефолт зарлах сөрөг нөлөө дагуулна уу гэхээс сайн мэдээ дуулгахгүй.

                          Манай орон энэ асуудлыг хариуцах мэргэжлийн Эдийн засаг, хөгжлийн яамтай болоод олон сар өнгөрлөө. Өөр яамны дэргэд “дэлүү” болж, дэд сайдтай явсан ЭЗХЯ-наас цаг үеийн нөхцөл байдалд анхаарал хандуулж, гарц, гаргалгаатай ажилласан зүйл өнөөг хүртэл харагдсангүй. Харин энэ асуудалд шаналж, анхаарч ажиллах ёстой бусад хүн мөн ч их завгүй бололтой хэдэн тийш гүйж, гадаад руу захидал харайлгаад байгаа бололтой.

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх өчигдөрхөн БНАСАУ-ын удирдагч Ким Жон Уныг эх орондоо урьсан “хэрэг”-ээр цахим сүлжээнд “од” болоод авлаа. Хоёр орны дипломат харилцааг онцолж, хүссэн цагтаа ирж болно шүү гээд “найр” тавьж бичсэн захидлын сураг тасраагүй байтал Британийн хатан хаан II Элизабетэд эмгэнэл илэрхийлсэн захидал нь гарч ирж байна. Харин УИХ-ын дарга Г.Занданшатар БНХАУ-ын Бүх Хятадын Ардын Төлөөлөгчдийн Их Хурлын Байнгын хорооны дарга Ли Жаньшуг хүлээж аваад чөлөө завгүй гүйгээд, очсон газартаа хурал хунар хийж яваа сурагтай. Ирнэ гэснийг нь “найр” тавин угтаж, ирэхгүйг нь ир гэж уриад манай томчууд иргэдээ анхаарах сөхөө алга.