Цар тахлын аюул анх дэлхий нийтэд дуулдаж эхлэх үед монголчууд бид өөрсдийгөө "адууны махаар эмчилнэ" хэмээн андуу сэтгэж, амар амгалан сууцгааж байв. Харин одоо өөрсдийгөө сүйрч байгаа "Титаник" хөлөг онгоцтой жишээд сууж байна. Мөсөн уул мөргөсөн "Титаник", цар тахалтай тулгарсан Монгол Улс хоёр ижилхэн эмгэнэлтэйгээр "сүйрэх" хувь тавилантай байжээ. Цар тахлыг мөсөн уул, Монгол Улсыг "Титаник" хөлөг онгоц гэвэл ялгарах юм ер алга. Чухамдаа Монгол сүйрлээ.

"Дэлхий солиртой мөргөлдөж, сүйрнэ" гэж дэлхий нийтээр шуугихад монголчууд бид л лаа, шүдэнз, хоол хүнсээ базааж, хамаатан саднаараа уулын оройд, таван ханатай гэрт бөөгнөрч байв. "Дэлхийн солиртой мөргөлдөж, Туулын хөндийгөөр улаан хайлмаг урсхад уулын оройд байсан нь амьд үлдэнэ" гэдэг "тэнгэрлэг" сэтгэлгээгээрээ цар тахалтай нүүр тулсан. Өндөржүүлсэн бэлэн байдлын зэрэг тогтоож, хамаг хилээ хааж, гадаадад байгаа иргэдээ цөмийг нь тусгай онгоцоор татаж, хоол хүнсээ нөөцөлж, аж ахуйн нэгжүүдийнхээ хаалгыг "лацдаж", үр дүнгүй цуврал хөл хорио тогтоож, эдийн засгаа царцааж орхисон. Гэвч хаалгаа хааж, дотроос нь түгжээд л аюулаас ангид үлдэнэ гэж сэтгэсэн нь бидний том алдаа байлаа. Дэлхий нийтээс өөрсдийгөө тусгаарласан атлаа дотооддоо үүрээ эвдүүлсэн шоргоолж шиг эмх замбараагүй бужигнасан нь бүр ч том алдаа байлаа. 

Монгол Улс эхлээд дэлхийгээс нүүр буруулсан бол одоо эсрэгээрээ дэлхий Монголоос нүүр буруулж байна. Цар тахлыг дотооддоо алдаагүй цөөн улсын нэг гэж "онгирч" явсан бол одоо цар тахалд "бууж өгсөн" орнуудыг тэргүүлж байна. Мах, гурилнаас бусад нь шахуу хилийн гадна түгжээтэй, хүнсний дэлгүүрийн лангуун дээрх бараа цөөрсөөр хуучин нийгмийн шилжилтийн үеийн дүр зурагтай "дүйх" хэмжээнд хүрч байна. Монголчуудын тэжээдэг нүүрс тээврийн автомашинууд нь хилийнхээ дотор гацчихсан байна. Аж ахуйн нэгжүүд нь хаалттай, аргаа ядаад төв талбайд гарч" Тэвчээр тасарлаа" хэмээн жагсаж байна. Ахмадууд, хүүхэд, хөл хүнд эмэгтэйчүүд нь эмнэлгийн орон дээр хэдэн мянгаараа тарчилж, хоногт 10-15 гэр бүл нэг гишүүнээ алдаж, уй гашууд автаж байна. Ажилгүй, орлогогүй, өр зээлэнд баригдсан иргэд нь захаасаа амиа хорлож байна. Төр засаг нь цар тахалтай тэмцэж борчуудаа хамгаалах биш цахимаар наадам хийж баячуудаа зугаацуулахад хамаг анхаарлаа хандуулж байна. Өнгөрсөн 30 жил монголчууд бид огт хөгжөөгүйг, өөрсдөө үйлдвэрлэгч биш хэрэглэгч байж, урд хөршөөрөө л "угжуулж" ирснээ дөнгөж сая л бүрэн ухаарч байна. Төр засаг өнгөрсөн он жилүүдэд "Малчид нь малаа маллаж, Сэлэнгэд тариа ургаж, Өмнөговиос нүүрс гарч л байвал монголчууд амьдраад байна" гэж бодож ирсний хар гай энэ. Хүнс бараа нь орж ирэхгүй, нүүрс, зэс нь гарахгүй болоод эхлэхээр Монгол хэн ч биш гэдгийг бид бүгд харлаа. Энэ байдал дахиад хэсэгхэн зуур л үргэлжилвэл Монгол бүрэн утгаараа сүйрэх нь. 

Түүнчлэн, Засгийн газар цар тахлын аюулыг урьдчилан бодитоор харж, дотооддоо халдвар алдвал, нийтэд тархвал ямар арга хэмжээ авахаа А-Я хүртэл нь алдаагүй тооцоолж чадаагүйн балгаар бид "Титаник" болсон. Хэрвээ эхнээсээ зөв тооцоолж, дөрөв, таван удаа үр дүнгүй хатуу хөл хорио тогтоож, ард иргэд, аж ахуйн нэгжүүдээ туйлдуулаагүй байсан бол тэр хөл хорионуудыг одоо тогтоох боломж байсан. Бас дахиж хөл хорио тогтоох эрхгүй болмогцоо иргэн бүрд 300 мянган төгрөг тарааж, вакцин хийлгэсэн хүн бүрд 50 мянган төгрөг өгч "шинэ баян"-ы дүрд тоглож байхын оронд тэр мөнгөө одоо тараасан бол эмийн сангийн үүдэнд витамин, арбидолд оочерлож байгаа ард түмэнд хэрэгтэй байх байж.