Будаач, будаач гэхээр сахлаа будав гэгч болов оо, Х.Булгантуяа тэргүүтэй эмэгтэй гишүүд. Хүүхдийн эрхийг хамгаалаад өгөөч гэхээр шүгэл тарааж, шүгэлдсэн газар нь гүйж очиж хамгаалах юм байх тэд. Ийм л харалган төртэй болж дээ, монголчууд. Хүүхдийн хүчирхийлэл, гэр бүлийн маргаан, түүнээс үүдэлтэй сөрөг үр дагаврууд тэр чигтээ хаалттай хаалганы цаана өрнөдөг гэдгийг мэддэггүй тийм л гишүүд толгой дээр гараад суучихсан монголчуудыг доромжлоод сууж байна.

      Хэрэв зээ шүгэл үлээгээд л хүчирхийллээс сэргийлэх боломжтой бол өнөөдөр мянга мянган хүүхдийн амь дээсэн дөрөөн дээр дэнжгэнэхгүй байлаа. Амь эрж, аврал гуйх хүүхдүүд хаалганы цаана чимээгүй уйлж байхад УИХ-ын гишүүд камерын өмнө шүгэл үлээгээд тоглож байх. Хүчирхийлэл үйлдэгдэх гол шалтгаан шалтаг, яагаад хүүхдүүд хаалганы цаана уйлж байна вэ, гэдгийг ч мэдэхгүй бодлоо амьдралаас тасарсан гишүүдтэй болчихсон нь нууц биш юм. Ард түмний амьдрал уруудаж доройтохын хэрээр хүчирхийлэл гаарч, түүний хохирогч хүүхэд болдог гэдгийг ч мэдэх тэнхэлгүй гишүүд төрд сууж байна. Ард түмнийг аятай тухтай орчноор хангаж, амьдрал ахуйд нь нийцсэн бодлого тодорхойлох ёстой гишүүд иргэдийнхээ боломжийг хулгайлж, төрөөс түнтийтлээ баяжаад бууж байгаа нь ч нийгэмд цоо ил байгаа. Ёстой л алтыг нь аваад авдрыг нь хаяна гэгчийн үлгэрээр ард түмнийхээ нуруунд хамаг ачааг нь үүрүүлээд өөрсдөө өөрийгөө баясгах бодлого гаргаж, ард түмнээ тохуурхаж суугааг энд сануулах нь зүйн хэрэг биз ээ.

     Эрх баригч намынхны тэнэглэл их адгаа алдаж, сүүлдээ цэцэрлэгийн хүүхдээс долоон дор сэтгэхүйтэй хүмүүс парламентад бодлого тодорхойлох гээд хууль батлаад сууж байгаа гэж боддоо. Үнэндээ цэцэрлэгийн хүүхдээс ороод асуухад хүчирхийллээс өөрийгөө хамгаалах наад захын мэдлэг тэнд хангалттай бий. Гэтэл УИХ-ын гишүүн Х.Булгантуяа, Б.Баярсайхан нарын гишүүд өчигдөр хэвлэлийнхнийг тойруулж зогсоод шүгэл үлээж, түүгээрээ хүүхдийг хамгаална гэх мэдээлэл хийгээд зогсож байв. Энэ талаар УИХ-ын гишүүн Х.Булгантуяа “НҮБ-ын Хүүхдийн сан Хүүхэд гэр бүл залуучуудын хөгжлийн агентлаг хамтран Шүгэл төслийг хэрэгжүүлж байна.

    Баянзүрх дүүргээс эхлүүлж байгаа уг төсөлд ТББ-ууд хамтран ажиллаж байна. Хүүхдийн хүчирхийлэлтэй холбоотой хууль эрх зүйн орчныг бүрдүүлж, төсөв санхүүжилт гаргасан ч хүчирхийллийн тоо буурахгүй байна. Хүүхдийг хамгаалах байгууллагууд хүүхдийг хүчирхийлэлд өртсөн болон осолд орсон хойно нь мэддэг биш гарахаас нь өмнө мэддэг баймаар байна гэсэн санал илэрхийлсэн. Хүүхэд 108 утас руу залгаж хамгаалуулах боломжгүй үе ч байна. Тиймээс энгийн болон бусад төрлийн шүгэл биедээ авч явдаг байхаар санаачилж байгаа юм. Шүглийг дэлхий нийтэд ашигладаг олон жишээ бий. Хүүхдүүд айсан үедээ тусламж дуудаж чаддаггүй. Тиймээс хамгийн эхэнд тусламж дуудах нь чухал. УИХ дээр хууль эрх зүйн орчинг бүрдүүлэх нь чухал” хэмээн тайлбар өгсөн.

     Гэтэл өөрөө ч шүглээж үлээж чадахгүй байгаа тэр шүглийг амь наана, там цаана байгаа хүүхдүүд үлээж тусламж дуудаж чадах болов уу. Үлээж чадлаа гэхэд гүйж очоод аврах хэн байх бол.  Наад захын жишээг дурдахад хойт эцэгтээ өдөржин зодуулаад хашхирч орилж байхад нь хэн ч сонсохгүй, гуравхан настай хүүхэд хоёр өдөр үхлүүт хэвтсэн жишээ саяхан гарсан. Шүгэл үлээгээд хүчирхийллээс сэргийлэх нь байтугай шүглээс чанга дууг сонсохгүй хүүхдийн эрх зөрчигддөг талаар мэдээлэл хийж байгаа гишүүдийн нэг ч эргэцүүлж бодсонгүй дээ. Үндсэндээ МАН-ынхан камерын өмнө шүгэл үлээгээд зогсох хүртлээ ард түмнээр тохуурхаж байна. Үнэхээр л дэлхийн жишигт нийцсэн, судалгаа шинжилгээнд тулгуурласан хэрэгжүүлж болох төсөл хөтөлбөр байсан бол судалсан баг нь, мэргэжлийн баг нь төслөө танилцуулсан бол илүү үнэ цэнтэй байх байлаа. Гэтэл мэргэжлийн хүмүүсийн хийсэн ажлыг ямар ч баримт нотолгоогүйгээр  УИХ-ын гишүүд индэр дээр гарч байгаад зарласан нь тэдний ажлыг ямар ч үнэ цэнгүй болгож байна. Мөнөөх л камерын өмнө зогсож алга ташуулах гэж улайрч байгаад ухсан нүхэндээ өөрөө унана гэгч болов.

     Нөгөө талаараа эрх баригч намынхны хийж чадах ажил нь л энэ юм болов уу даа. МАН-ынхны мунхаг бодлогын горыг ард түмэн нь амсаж байна даа. Галзуу солиотой нь мэдэгдэхгүй зүйл ярьж, хийсэн  үйлдлээ ч мэдэхгүй уймраа гишүүдээс төрийн зөв бодлого, сайн сайхан нийгмийг хүлээгээд, горьдоод ч нэмэргүй гэдэг нь улам бүр тодорхой болж байна.

     Ард иргэдийн амьжиргааг нийтээр нь дээшлүүлэх, боловсрол, соёлоор соён гэгээрүүлэх цогц, ганхашгүй бодлого боловсруулах даалгавартай төрд томилогдсон хүмүүс иймэрхүү царайтай байгаа учраас л мянга мянган залуус эх орноо орхиж, харьд угаагч, түгээгч, зөөгч, ачигч, цэвэрлэгч хийхийг илүүд үзэж байгаа гэхэд хилсдэхгүй биз ээ.

     Хүүхдүүдээ шүгэл өгч хүчирхийллийг өөгшүүлэхээс урьтаж, МАН-ын маанаг бодлогоос нийтээрээ шүгэл үлээж ангижиръя ард түмэн. Өнөөдөр эрх баригч намынхан найдаж, итгэж, хүлээж байсан ард түмний итгэлийг тэр чигт нь үгүй хийчихээд шүгэл барьчихсан хүүхдүүдийг хамгаалах гээд зогсож байгаа гишүүдийг ч шүгэлдэж, эрх ашгаа хамгаалах шаардлага нийгэмд үүссэн байна.