“Чинжүү нэг кг нь 20000 төгрөгөөр худалдаж байна” гэж худалдаа эрхлэгчийг хэлэхэд нэгэн үйлчлүүлэгч “Пээ, нарийн ногоо иднэ гэж саналтгүй болжээ” гэж уулга алдав. Энэ бол сүүлийн үед хүнсний  ногооны үнэ нь тэнгэрт хадаж буй “Барс” захад болсон яриа. Тээврийн зардлаас үүдэн угаас хүнсний зах, худалдааны төвүүд бараа материалынхаа үнийг нэмсэн ч тэр үсрээд л 1000-2000 төгрөгөөс хэтрэхгүй. Гэвч нээснээсээ хойш нам гүм байсан тус зах ногооны үнээ ийнхүү огцом нэмж, иргэдийн нүдийг орой дээр нь гаргав. Ингээд бид хүнсний ногооны хэд хэдэн тасгаар оров. Зарим нь төмс, лууван, манжингаас өөр зүйл үгүй сууж байлаа.

-ЧИНЖҮҮ, ЦЭЦЭГТ БАЙЦАА, ӨРГӨСТ ХЭМХИЙГ 20 МЯНГАН ТӨГРӨГӨӨР БОРЛУУЛЖ БАЙНА-

      Энэ талаар худалдагч Г.Энхчимэгээс асуухад “Нарийн ногоо тасраад долоо хонож байна.  Хятадын Эрээнд коронавирус гарсан. Хүн амаа нийтээр нь шинжилгээнд гурван удаа хамруулах шийдвэрийн хүрээнд хилээ сарын хугацаанд хааж байгаа юм билээ. Одоо тэгэхээр нарийн ногоо гэдэг зүйлийг толгойноосоо авч хая. Өнөөдөр “Барс” захад цөөн хэдэн лангуун дээр чинжүү, хулуу зэрэг ногоо л үлдсэн. Бусад нарийн ногоо бүгд тасарсан” гэв. Үргэлжлүүлэн бид нарийн ногоо үлдсэн тасгаар орж, үнэ асуув. Энд хулуу нэг кг нь 10 мянга, хятад чинжүү нэг кг нь 15000, монгол чинжүү нэг кг нь 20 мянга, өргөст хэмх нэг кг нь 20 мянга төгрөг, цэцэгт байцаа нэг кг нь 20 мянга, салат навч 20-25 мянган төгрөгийн үнэтэйгээр худалдаалж байв. Үнэ өссөн талаар худалдагч Н.Мөнхжаргалаас асуухад мөн л хил хаасантай холбон тайлбарлаж байсан бөгөөд нөгөө талаар нарийн ногооны үнэ угаас цар тахал гарснаас хойш нэмэгдсэн гэж ярилаа.

-ДОЛОО ХОНОГИЙН ӨМНӨ АРАЙ 20 МЯНГА ХҮРЭЭГҮЙ БАЙСАН-

    Биднийг ийн явахад тус захад нарийн ногоо эрж, сурсан хүмүүс их байв. Иргэн Г.Баярхүү “Өнгөрсөн долоо хоногоос бүр их нэмэгдсэн байна. Тухайлбал, түрүүчийн долоо хоногт чинжүү 17000, брокли 18000 төгрөгөөр борлуулагдаж байсан. Хил хааснаар далимдуулж ногоочид арай дэндүү үнээ нэмж байна. Нэг хэсэгтээ нарийн ногоо идэхгүй нь. Үүнийг дагаад бусад ногоо, жимс жимсгэний үнэ нэмэгдэж байна. Хил хааснаар наймаачдад хохиролтой ч хамгийн гол нь ард түмэн. Сүүлийн хоёр жил хөл хорио, цар тахлаар далимдуулж худалдаачдын үнийн хөөрөгдөл арай л ихсэж байна” гэлээ. Ингээд үргэлжлүүлэн бид жимсний үнэ сонирхов.

     Тухайлбал, польш алим 6000 төгрөг, монгол алим нэг кг нь 10000, мандарин кг нь 15000, усан үзэм нэг кг нь 18 мянга, банана кг нь 8200, лимон хоёр ширхэг нь 2500 төгрөгөөр худалдаалж байв.

      Үнэ өссөн эсэхийг худалдаа эрхлэгчээс асуухад “Тээврийн зардлаас үүдэн 1000-2000 төгрөгөөр нэмэгдсэн. Хил хаагдсанаар нарийн ногоо тасарснаас үүдэн бусад орноос орж ирэх барааны үнэ нэмэгдэж байна. Алим, улаан лоолио дотооддоо тариалдаг хүмүүс л хохиролгүй байх шиг байна. Бусдаар бол нэг үхрийн эвэр доргивол мянган үхрийн эвэр доргино гэдэг шиг л байна” гэсэн юм. Ийнхүү эл худалдааны төвд нарийн ногоо хомстож, үнээ хэд дахин нэмжээ. Нөгөө талаар иргэд үгээ барж, худалдаачид ч иргэдэд үнээ хэлэхээс халгаж байх шиг.

-ТЭЭВРИЙН ЗАРДАЛ 400 САЯАС 40 САЯ БОЛЖ НЭМЭГДСЭН-

        Бид хил хааж, худалдаа наймаачид хохирч байгаа асуудлаар тус захын ахлах байцаагч Б.Бат-Эрдэнэнээс зарим зүйлийг тодрууллаа.

-“Барс” захад нарийн ногооны хэчнээн худалдаа эрхлэгчид байна вэ?

-Манай захад нарийн ногоо зардаг 100 гаруй худалдаа эрхлэгчид байна.

-Хил хааснаар нарийн ногоо хомстож, үнэ нь ихэссэн байна. Танай зүгээс үнэ тогтоосон зүйл бий юу?

-Манай зүгээс үнэ ханш тогтоосон зүйл байхгүй. Гэхдээ бөөний худалдааны төв гэдгээрээ 500-1000 төгрөгийн хооронд л нэмэгддэг. Харин цар тахлаас үүдэн тээврийн зардал өссөнөөр худалдаачид үнээ ихээр нэмж байна. Хятадын хилээс нааш нэг машин 26 тонн бараа ачиж ирдэг. Хуучин ачааны үнэ дөрвөн сая байсан бол өдгөө 40 сая болсон.Тэгэхээр 3000 төгрөгөөр худалдаалж байсан өргөст хэмхийг 9000 төгрөгөөр зарах болж байгаа юм. Хэрэв тээврийн зардал эргээд хэвэндээ орох бол ногооны үнэ хэвээр байна. Цар тахал гарснаас хойш 25, 30, 40 сая болж нэмэгдсэн. Учир нь нэг машин цаанаасаа 45 хоног хүлээгдэж орж ирдэг болохоор тээврийн үнэ ингэж өссөн.

-Хил хааж, бараагаа татаж болохгүй байгаа худалдаа эрхлэгч нартаа ямар арга хэмжээ авч ажиллаж байна вэ?

-Бүр ч хоосорч байгаа юм биш. Монгол нарийн ногоогоо худалдаачид маань борлуулж байна.