Эрдэмтэд тархины урд хэсэг (prefrontal cortex) дэх генийн үйл ажиллагааны нарийвчилсан зураглал гаргалаа. Энэхүү нээлт нь хүн төрөлхтөн тархины хэвийн хөгжил болон альцхаймер, паркинсон, шизофрени зэрэг ноцтой эмгэгийн талаар илүү гүнзгий ойлголттой болох суурь болж байна.

   Тархины урд хэсэг нь хүний сэтгэн бодох чадвар болон сэтгэл хөдлөлийг залан чиглүүлдэг. Судлаачид нийт есөн тусдаа судалгаа явуулсны үр дүнд тархины эсийн тодорхой төрлүүдэд цаг хугацааны явцад гарч буй өөрчлөлтүүдийг ажиглажээ. Ингэснээр тархины хамгийн хүнд эмгэгүүдийн цаадах молекулын үйл явцыг тайлахад томоохон ахиц гарав.

   Мөн цаашид тархины эмчилгээний шинэ арга замуудыг бий болгох үндсийг тавилаа гэж тархи судлаачид үзэж байна. Энэхүү тархины урд хэсэг нь духны цаана байрладаг тархины гадарга юм. Хүний төлөвлөгөө, шийдвэр гаргах, сэтгэл хөдлөлөө зохицуулах болон биеэ авч явахад оролцдог чухал бүтэц. Мөн хөгшрөлттэй холбоотой бие махбодийн доройтолд хамгийн мэдрэг бөгөөд сэтгэцийн болон мэдрэлийн эсийн олон эмгэгийн үед энэ хэсгийн үйл ажиллагаа хямардаг байна.

    Генетикийн хувьд өөр өөр гарал үүсэл бүхий, 108 хүртэлх насны 1494 донорын тархины бүтцийг судлах ажил өрнөсөн. Ингээд нийт 6.3 сая гаруй нейрон, дархлааны эс, судастай холбоотой эс болон тархины үйл ажиллагааг дэмжигч эсийн бөөм дэх генийн үйл ажиллагааг судалжээ. Доноруудын дунд тархины ямар нэгэн эмгэггүй хүмүүсээс гадна альцхаймер, паркинсон болон левийн биетийн деменци, судасны деменци, шизофрени зэрэг өвчнөөр оношлогдсон хүмүүс байв.

     Судалгааний ажлын үр дүнд зарим өвчинд нийтлэг ажиглагддаг загварыг, мөн тодорхой нэг эмгэгт хамаарах өвөрмөц онцлогуудыг тогтоогоод байгаа аж. Судалгааны удирдагч, Нью-Йорк хотын Иканы анагаах ухааны сургуулийн Өвчний нейрогеномикийн төвийн захирал доктор Панос Руссос Nature сэтгүүлд өгсөн ярилцлагадаа "Эдгээр судалгаа тархины эмгэгтэй холбоотой өөрчлөлтүүд хаана явагдаж байгааг, мөн тэнд биологийн ямар үйл явц өрнөж байгааг улам бүр нарийвчлан судлах шаардлагатайг баталж байна" гэсэн байна.

Эх сурвалж: Reuters.com