Хүннү гүрэн байгууллагдсаны 2230 жил, Их Монгол Улс байгуулагдсаны 815 жил, Ардын хувьсгал ялсны түүхт 100 жилийн ой Үндэсний их баяр наадам өнөөдөр хүн бүхний зүрх сэтгэлд эхэллээ. Энэ өдөр төв цэнгэлдэх хүрээлэнгийн сурын зурхайгаас цэц мэргэнээ гайхуулдаг мэргэн харваачдынхаа бахархам амжилтыг дурсъя.

---

 

Хамгийн анхны эмэгтэй мэргэн

     

Үндэсний их баяр наадамд 1958 оноос эмэгтэй харваачид оролцож эхэлжээ. Ийнхүү 1958 онд Монголын анхны эмэгтэй мэргэнээр Д.Оюунханд тодорчээ.

 

Хамгийн олон түрүүлсэн харваач

 

Үндэсний их баяр наадамд дархан мэргэн Ч.Мөнхцэцэг зургаа түрүүлж, хамгийн олон түрүүлсэн харваач болсон. Мөн тэрбээр Улсын баяр наадамд хамгийн олон буюу 16 удаа шөвгөрч байжээ.

 

 

Гэр бүлийн хос мэргэн

 

2015 оны Үндэсний их баяр наадмын эрэгтэй Халх сур харвааны төрөлд Б.Батбаатар, эмэгтэй Халх сур харвааны төрөлд С.Энхтунгалаг нар зэрэг түрүүлж байжээ. Ийнхүү тэд үндэсний сур харвааны нэгэн төрөлд, нэгэн зэрэг түрүүлж, улсын мэргэн харваачид болсон анхны гэр бүл болсон юм.

 

 

Үндэсний сур харвааны хоёр төрөлд зэрэг түрүүлсэн харваач

 

Үндэсний их баяр наадмын Халх болон Буриад сур харвааны төрөлд Дорнод аймгийн Дашбалбар сумын харъяат мэргэн Б.Баярчимэг 2013, 2018 онд түрүүлж байсан юм. Энэ нь нэг харваач сур харвааны хоёр төрөлд нэгэн зэрэг түрүүлсэн анхны тохиолдол юм.

 

Нэг ч сум алдалгүй түрүүлсэн харваач

 

Удам дамжсан харваач Ш.Даваахүү 1995 оны Улсын их баяр наадмаар 40 сумыг бүгдийг нь онож, түрүүлж байжээ. Тэрбээр Улсын наадамд тав түрүүлсэн бөгөөд хамгийн олон түрүүлсэн эрэгтэй харваач юм. 

 

Хамгийн залуу мэргэн

 

Харваач Д.Баттулга 18 настайдаа Улсын наадамд түрүүлж байжээ.

Б.Бадамзул