Ромын пап Францис ирэх есдүгээр сарын эхний долоо хоногт ОХУ, БНХАУ-ын дунд оршдог Монгол Улсад айлчлах гэж байна. Уг үйл явдал Монголд айлчилсан анхны пап лам болж байгаагаас илүүтэй дэлхийд эдийн засаг, нөлөөгөөрөө дээгүүр байр эзэлдэг хоёр гүрний дунд "хавчуулагдсан" оронд айлчилж буйгаараа геополитикийн чухал ач холбогдолтой юм.

                          Эргэлт.мн мэдээллийн сайт “Тэд бидний тухай” буландаа олон улсын хэвлэл мэдээллийн сайт, агентлагуудад Монгол Улсын тухай бичсэн нийтлэлийг хөрвүүлэн хүргэдэг. Тэгвэл энэ удаагийн дугаартаа "UCA" сайтын нийтлэлч, Азийн католик шашны судалгааны ажлыг хариуцан ажиллаж байсан Францын теологич, соёлын антропологич Мишель Шамбоны нийтлэлийг хөрвүүлэн хүргэж байна.

-ИХ МОНГОЛ УЛС БАЙГУУЛАГДАХААС Ч ӨМНӨ ПАП ЛАМЫН ТӨЛӨӨЛӨГЧ МОНГОЛД ИРЖ БАЙСАН ГЭВ-

Монгол Улс болон Ватикан хоорондоо дипломат харилцаа, өөр олон шашны урсгалын түүх холбоо, хамааралтай. Зарим түүхэн эх сурвалжийн үздэгээр дээрх хоёр орны төлөөлөгчид 13 дугаар зуун буюу Чингис хаан, Их Монгол Улс үүсэн байгуулагдахаас ч өмнө уулзсан гэдэг. Тухайлбал, 1289 онд IV пап Николас Юань гүрний их хаанд төлөөлөгч болгож, Италийн Францис шашны номлогч Монтекорвино лам Жон Жон гэгчийг илгээсэн гэх. Харин Жон Жон төлөөлөгчийн хувьд зөвхөн Зүүн Европ, тухайн үеийн Юань гүрнээс гадна Төв Азид буюу Их Монгол Улсын газар нутагт байж, ажиллаж байсан ч гэж зарим түүхч үздэг. Магад ийм ч учраас олонх католик шашинтан Ромын пап Францисын Монгол Улсад хийх айлчлалыг ямар нэгэн зүйлийн эхлэл, тус улсад айлчилж байгаа анхны пап лам гэж үзэхгүй байгаа юм. 

-ПАПЫН АЙЛЧЛАЛ МОНГОЛ УЛСЫГ ХАРААТ БУС БОЛГОЖ ЧАДНА-

Өнөөгийн Монгол Улсын харвал олон талаараа асуудал, бэрхшээлтэй, хоёр том орны дунд хэцүүхэн суугаа улс. Их Монгол Улсын үеэс хойш газар нутгийнхаа ихэнхийг нь харьд алдаж, зарим үндэстнээ ч БНХАУ, ОХУ зэрэг орны нутагт үлдээсэн. Гэсэн ч Монгол Улс Төв Азид эрх чөлөө, тусгаар тогтнолоо зарлан тунхаглаж байгаа бараг цор ганц орон. Тиймээс ч Төв Азийн ардчиллын бэлгэ тэмдэг болсон Монголыг пап Францис сонгож, айлчлах гэж байгаа болов уу.

                    Монгол Улс ердөө 30 жилийн өмнө ЗХУ-ын хараат улс байлаа. Социалист Монголын нийгэмд эрх чөлөөтэй гэхээсээ хаалттай, хориотой нь их. Ардчилсан хувьсгал хийж, Монгол Улсад ардчилал гарсан ч өнөөг хүртэл ОХУ, БНХАУ гэсэн хоёр том хөршөөсөө "хагацаж" чаддаггүй. Эдийн засаг, худалдаа наймаа гээд Монгол Улсыг хөдөлгөх бүх хүч нь хоёр хөршөөс нь хамааралтай. Мөн үүний зэрэгцээ Австрали, Япон зэрэг орон ч Монголын газар нутаг, байгалийн баялагт нь шунаж, эд хөрөнгө, газрын баялгийн төлөө бяцхан "дайн" хийж байсныг олон хүн санаж байгаа байх. Харин сүүлийн үед барууныхан Монголыг ихэд сонирхож эхэлсэн бөгөөд орчин үеийн худалдааны том зам, солилцооны төвд байж болох Монголтой гадаад харилцаа, гуравдагч хөршийн холбоо тогтоох сонирхолтой дэлхийн орнуудын тоо эрс нэмэгдэж байна.

Тэгвэл 1500 хүрэхгүй католик шашинтантай Монгол Улсад дэлхийн католик шашны хамгийн нөлөө бүхий хүн, Ромын пап Францис яагаад айлчлахаар болсон нь сонирхолтой. Пап Францисын хувийн сонирхол нь хэмжээгүй эрхт засаглалд дургүй, дайн байлдааныг дэмжигч эсвэл түүнийг буруушаадаггүй оронд энх тайван, шударга ёсны төлөөх уриалга гаргаж, дэлхий даяар олон сая хүнийг дагуулдаг. Тэгвэл хэзээнээс л ОХУ, БНХАУ-ын дунд, хоёр хөршөөсөө хараат байсан Монголд пап Францис айлчилж байгаа нь  тус улсыг гаднаас хараат бус болох, бие даах чадвартай болгоно гэдэгт итгэлтэй байна. Бүр цаашлаад Ромын пап Францис Монголд айлчлахдаа тус улсад шинэ ажил, хөтөлбөр зарлаж, олон зуун хүнийг уриалбал, дэлхийн анхаарлыг татаж, Монголд тусламж "цуглуулж" ч болох юм.

-ПАП ЛАМ МОНГОЛД ЮУ АВЧ ОЧИХ ВЭ-

Барууны хэвлэлүүд пап Францис айлчилсан, очсон орон бүрдээ ялуурал, тэгш бус байдлын асуудлыг хөнддөг гэдэг. Тухайлбал, пап лам 2015 онд Африкийн Кени, Уганда, Төв Африкийн Бүгд Найрамдах Улсад хийсэн айлчлалаараа эдийн засаг, ядуурлын түвшинг онцлон ярьж, шийдвэр арга хэмжээ авч болох эсэхийг онцлон бусад оронд мэдэгдэж байв. Хачирхалтай нь, дэлхийн нөлөө бүхий хүмүүсийн нэг гэгддэг түүний хөндсөн, онцолсон сэдэвт олон орон анхаарч тусламж, дэмжлэг үзүүлсэн нь цөөнгүй байдаг аж.

Католик сүмийн зарим дүрэмтэй холбогдуулан пап ламыг улс төрөөс хол байх ёстой гэж үздэг байна. Харин пап ламын үүрэг олон жилийн өмнөөс өөрчлөгдсөн байдаг бөгөөд өдгөө пап лам Ватикан Хот Улсдаа төрийн тэргүүнийхээ гаргасан шийдвэрийг хянан баталдаг эрх мэдэлтэй.

                    Ромын пап лам айлчилж, өөрчлөлт оруулсан орнуудаас жишээ дурдахад, пап Францис 2014 онд АНУ, Куба Улсад айлчилсны дараагаар хоёр орны маргаантай харилцаа, уур амьсгалын өөрчлөлтийн талаар төрийн тэргүүнүүдтэй нь ярилцаж, зөвлөлдсөн байдаг. Пап ламын айлчлалын дараагаар олон жилийн турш зохион байгуулагдаагүй хоригдол солилцох ажиллагаа АНУ, Куба Улсын хооронд болж байсан юм. Гэсэн ч пап Францис хоёр орныг үйл ажиллагаанд хамтрахаас өмнө тухайн үеийн Ерөнхийлөгч асан Барак Обамагийн арлын улсын эдийн засгийн хориг арга хэмжээг зөөлрүүлэх төлөвлөгөөг нь зарлачихсан байж. Үүнд нь америкчууд эсэргүүцэл илэрхийлж, хэсэг хугацаанд америкчууд, католик шашинтнуудын дунд үл ойлголцол байсан гэнэ.

-РОМЫН ПАП ФРАНЦИС ГЭЖ ХЭН БЭ-

Ромын пап Францис буюу Хорхе Марио Берголио нь 1936 оны арванхоёрдугаар сарын 17-нд Аргентины Буэнос-Айрес хотод төржээ. Түүний өвөг дээдэс нь Итали гаралтай хүмүүс байсан бөгөөд Аргентинд цагаачилж байсан аж. Францис өсвөр насандаа бусдын адил хөл бөмбөгийн спорт шимтэж, хөгжөөн дэмждэг байсан бөгөөд химийн технологичийн мэргэжлээр сурч төгсөж байжээ. Мэргэжлээ эзэмшсэнийхээ дараагаар удалгүй шашны мөрийг дагаж, 1969 онд католик шашны санваартны хэргэм хүртсэн байдаг. Улмаар 1973-1979 онд Аргентины Есүсийн Нийгэмлэгийн мужийн тэргүүн, 1998 он буюу 62 насандаа Буэнос-Айресын тэргүүн хамба болжээ. 2013 оны хоёрдугаар сарын 28-нд Ромын пап XVI Бенедикт сэнтийгээсээ буусны дараагаар Берголиог шинэ пап ламаар сонгож, Францис алдар өгчээ. Францис 76 насандаа Ромын пап лам болсон байдаг аж.