УИХ-д 68 суудалтай болсон эрх баригч МАН-ын гишүүд анд нөхөд, ах дүүсийн холбоо хамаарал, албан тушаалын барьцаа, танил талынхаа татаасанд хүлэгдчихээд хаашаа хөдөлж чадахгүй, гацаанд орчихсон хоёр талд хуваагдчихсан ана мана, ач тач үзэлцэж байна.

          Өөрөөр хэлбэл, МАН-ын дараачийн даргын сонгуульд өрсөлдсөн УИХ-ын дарга асан Д.Амарбаясгалан, Ерөнхий сайд Г.Занданшатар нарын аль нь намын тамга тэмдгээ авах вэ гэдэг улс төрийн “зодоон” аль сар гаруйн өмнөөс эхлүүлж, намын гишүүд нь ацан шалаанд орчихоод байгаа тэр. Ингэхдээ УИХ дахь бүлэг дотроо 38, 30-аараа хуваагдчихаад хэний бүлэглэл намын даргын ч, намынхаа бүлгийн тамга тэмдгээ авах вэ гэдэг дээр эд үзэлцэж байгаа. Хаясан, унасан хоёр бөх хоёулаа дэвж гүйгээд тахимаа өгөхгүй байгаатай яг ижил. 

       Үндсэндээ Ерөнхий сайд Г.Занданшатарын бүлэглэл хууччуулаар хүрээлүүлсэн “Довтолгооны 38” гэх баг бүрдүүлж, довтолгоонд шилжсэн бол УИХ-ын дарга Д.Амарбаясгалангийн фракцад жагсаалтын голдуу залуу гишүүд багтаж, “Хамгаалалтын 30” гэх хамгаалах, хариу арга хэмжээ авах тактикаар улс төрийн тоглолтоо үргэлжлүүлж байна.

        Г.Занданшатарын бүлэглэлд Засгийн газрын “давхар дээл”-тэй сайд нар, дээр нь ихэвчлэн УИХ-д хоёроос дээш сонгогдсон 38 гишүүн бий.  Нэмээд Ерөнхийлөгчийн фракцынхан төр, бизнесийн салбартаа нөлөө бүхий MCS-ын гэгдэх гишүүд нэгдсэн учраас Г.Занданшатар хүчээр ч, хүний тоогоороо ч арай илүүрхэх тоглолтыг хийж байгаа. Тухайлбал, УИХ-ын дарга Д.Амарбаясгаланг огцруулах гарын үсэг цуглуулах гол ажлыг MCS-ын гол төлөөлөгчид гэгдэх УИХ-ын гишүүн Д.Энхтүвшин, Л.Соронзонболд тэргүүтэй гишүүд манлайлж, Ерөнхийлөгчийн төрсөн дүү У.Отгонбаяр, туслах, зөвлөхөөр нь ажиллаж байсан УИХ-ын гишүүн С.Лүндэг, Д.Бум-Очир, танхимын сайдаар ажиллаж байсан Т.Мөнхсайхан, З.Мэндсайхан нарын зэрэг 38 гишүүн хүч нэмсэн. Ерөнхий сайд Г.Занданшатарын танхимын сайд нар тэрчигтээ Ерөнхийлөгчийн хүмүүс гээд үзвэл Г.Занданшатар довтолгоонд тоглохоос аргагүй.

        Харин УИХ-ын дарга асан Д.Амарбаясгалангийн талаас жагсаалтад багтаасан “шинэковууд” ах нарынхаа цохилтод хариу өгөхөөр гарч ирсэн. Тэр тусмаа жагсаалтын нэгдүгээрт багтсан УИХ-ын гишүүн Г.Лувсанжамц “гангарч”, УИХ-ын гишүүн П.Сайнзориг, Ц.Сандаг-Очир, Х.Баасанжаргал нарын хуульчдаар хамгаалуулах, УИХ-ын гишүүн А.Ариунзаяа, О.Саранчулуун, Э.Болормаа, Ч.Номин, Х.Булгантуяа нарын эмэгтэйчүүдээр хань хийж байгаа бол УИХ-ын гишүүн Ц.Даваасүрэн, Г.Тэмүүлэн, Ж.Бат-Эрдэнэ нараар хүч нэмэх гэж оролдож байна.

         Цаашлаад УИХ-ын гишүүн Ж.Ганбаатар, Л.Мөнхбаатар, Ц.Идэрбат тэргүүтэй гишүүдийг ил гаргаагүй ч ар талаа хамгаалуулах байдлаар ах нартайгаа үзэж байна. Ийн хаашаа ч хөдлөхөөргүй 30, 38-ын бүлэглэлийхэн нэгнийхээ хамгаалалтыг сэтэлж чадахгүй, нөгөө нь сөрөг довтолгоонд шилжиж чадахгүй улс төрийн тоглолт улам бүр удааширч байна. Ингээд МАН-ын “Хамгаалалтын 30”, “Довтолгооны 38” бүлэглэлийн аль хүчтэй вэ гэдэг асуултын өмнө нам гацчихаад байна.

       Хамгийн гол нь тэд улс төрийн “зодоон”-оо удаашруулахдаа тэд улсаа бооцоонд тавьчихаад тэмцэлдэж байна. Улс төрийн “зодоон” эхлэхтэй зэрэгцээд улсын төсөв хэлэлцэж эхэлсэн. УИХ хуулиа зөрчиж, тарахдаа тулахгүйн тулд төсвөө там тумхан хэлэлцээд кнод дарж батлахдаа бэлдэж байна. Төсөв, түүнийг дагасан хуулиудаа эрх баригчид УИХ-д суудалтай таван намаар хүч нэмээд, нүдээ аниад батлах нь зайлшгүй.

          Гэтэл төсөв батлахаас өмнө багш, эмч нар цалингаа нэмүүлэх Төв талбайд суулт зарлаж, ажил хаяад гурван долоо хонолоо. А үсэгний зах цухаас дөнгөж үзэж байсан нэгдүгээр ангийхан сургууль гэж юу байдаг талаараа мартаж эхлэсэн гэхэд ч буруудахааргүй болж байна. Эмч нар ажил хаяж, эрүүл мэндийн салбар эмч тариа нь тасалдаад удлаа. Улсаараа шатахууны хомстолд орж, шагийн шатахуун тараах шинэ бизнес цэцэглүүлэх хүртлээ уруудаж байгааг анзаарах сөхөө алга, эрх баригчдад.

       Улс төрийн түүх давтагддаг. Эрх баригчид олон ч удаа ингэж ан цав сууж байсан. Яг 2017 онд МАН 32, 33-ын бүлэглэлд хуваагдчихсан Засгийн газраа огцруулах гээд огцруулж чадахгүй нээнтэгт орчихсон байсан шиг хэт олонхын зовлонгоо яяс  махаараа мэдэрч л явсан. Гэхдээ энэ удаад илүү том цуурчихлаа. Эхэндээ тэд багачуудаа барьж, томчуудаа айлгаад, удалгүй найрын ширээний ард баяраа тэмдэглэж суудаг байв. Харин өнөөдөр багачуудаа айлгаж, барьж хориод асуудлыг намжааж чадахгүй томчууд руугаа ороход сөөм хүрэхгүй зайтай ойртож ирсэн байна. Намын даргаа ногоон гэрлээр гар өргөн яралзтал дэмждэг байсан эрх баригчид өнөөдөр хайрцагтаа багтахаа байтлаа хэмжээгээ дүүргэж, хальж эхэлсэн нь тэр.

        Эцэстээ намын хууччуул нь Удирдах зөвлөлөө хуралдуулж, эвлэрлийн ажлын хэсэг байгуулах хэмжээнд хүртлээ аргаа ядаж сууна. Гэхдээ өнөөдрийн дүр зургаас харахад мянган сайхан эврүүлэн зуучлууах төв байгуулаад ч МАН нэгэнт нэгдэхээсээ өнгөрсөн нь илэрхий болчихсныг улс төрийн хүрээнийхэн удаа дараа учирлаж байна.