ӨДРИЙН СУРВАЛЖИЛГА: Яарсан бүтээн байгуулалт ба Яармагийн түгжрэл

Э. Энхмаа:
Монголчуудын амьдрал- Өдрийн сурвалжилга

2022-08-05, 1832

ХУД-ийн дөрөвдүгээр хорооны нутаг дэвсгэр, Яармагийн авто замд явган хүний нүхэн гарц байгуулах ажил өрнөөд хоёр хонож байна. Иргэд нүхэн гарц байгуулах санал, хүсэлтийг гаргасны үндсэн дээр ажил хэрэг болгосон гэж албаны эх сурвалжууд мэдээлэв. Тодруулбал “Хүннү молл” худалдааны төвийн баруун урд талын уулзвараас “Шинэ өргөө” хотхон хүртэлх 200 метр замын хөдөлгөөний зохион байгуулалтад түр хугацаанд өөрчлөлт оруулсан. Үүнээс улбаалан Яармаг, Нисэх чиглэлийн авто замын ачаалал нэмэгдэж байгаад иргэд дургүйцэж байна. Зам засварын ажлыг наадмын баярын амралтаар хийх эхлүүлэх ёстой байсан. Сургууль цэцэрлэгийн үйл ажиллагаа эхлэхтэй зэрэгцэн түгжрэлийг бий болгож байгаад гайхаж байна гэж “Шинэ өргөө” хотхоны оршин суугчид хэлэв. Одоо хийгдэж буй нүхэн гарц зохион байгуулах ажил наймдугаар сарын 1-ээс 22-ны хооронд хийгдэж дуусна гэдэг нь иргэдийн хувьд үлгэр шиг санагдаж байгаа аж.

-ЗАМЫН АЧААЛАЛ НЭМЖ, НҮХЭН ГАРЦ БАРИХ ХЭРЭГ БАЙДАГ ЮМ УУ-

Аливаа бүтээн байгуулалтууд тав тухтай орчныг бүрдүүлэхийн тулд хийгддэг. Яармагийн замд нүхэн гарц хийх ажил эхнээсээ л хэл амтай, олон хүний уур бухимдлыг дагуулав. Цахим сүлжээнд энэхүү бүтээн байгуулалтын эсрэг байр сууриа илэрхийлэх хүн дундаршгүй. Яармагийн замд ихэнх зам тээврийн осол гардаг гурван байршлын нэг нь нүхэн гарц байгуулж буй хэсэг юм.

2015 оноос хойш ашиглалтад орсон Яармагийн замд өнөөдрийг хүртэлх хугацаанд 56 хүн зам тээврийн ослоор амиа алдсан харамсалтай тоо баримт байна. Зам тээврийн ослоор Монгол Улс сүүлийн арван жилийн хугацаанд 4593 хүн амиа алдаж, 42489 хүн бэртэж, гэмтжээ.

Түр хугацаанд хийгдэж буй бүтээн байгуулалтад ХУД-ийн оршин суугчид баярлах, гуниглах зэрэгцэн байна. Тэдний хэлж буйгаар явган хүний нүхэн гарц байгуулагдах юм бол зам тээврийн осолд өртөх иргэдийн тоо багасах ч энэ хэрээрээ айдастай байна гэв. Яагаад гэдгийг тодруулан асуувал:

“Хурдан хугацаанд хийгдэж байгаа учраас чанаргүй юм хийгээд дахиад засварлах ажил болж бөөн түгжрэл үүсгэх магадгүй. Хүн цөөтэй үеэр хийхгүй эд бужигнадаг хөдөлгөөн ихтэй үед зам засварын ажлыг эхлүүлсэн нь бухимдал төрүүлэхгүй байхын аргагүй. Явган хүний нүхэн гарц баригдахаас өмнө маш олон хүн харамсалт ослоор амиа алдсан. Сайн мэдэхгүй ч энэ газарт дахин осол гарахгүй гэх баталгаа байхгүй. Зүгээр нэг байгуулаад орхичих юм бол шөнө оройн цагаар бүр гэмт хэрэг гарах үүр болох байх. Яг зөв бүтээн байгуулалт эсэхэд эргэлзэж байна. Өмнөх жилүүдэд өчнөөн осол гараад хүүхэд, хөгшидгүй бэртэж, амиа алдаж байхад нэг ширхэг ч хяналтын камер байгаагүй шүү дээ. Замын ачааллыг нэмэх гэж байж оршин суугчдад ямар ч мэдэгдэл хийгээгүй. Хорооноос ч, СӨХ-өөс хэлээгүй. Гэнэтхэн л ухаад эхэлсэн. Гайхаад очтол явган хүний нүхэн гарц хийх гэж байгаа гэсэн. Ер нь тэгээд замын ачаалал нэмж нүхэн гарц барих хэрэг байдаг юи болов уу даа. Мэдэхгүй юм” гэв.

Яармагийн замаар дамжин өнгөрдөг жолоочид, явган хүний нүхэн гарц байгуулж буй ойр хавын иргэд түгжрэл үүсгэсэнд бухимдаж, хугацаандаа багтаж ашиглалтад орохгүй байх вий гэхээс айж байна. Хэдхэн хоногт хийсэн бүтээн байгуулалт хэдий хугацаанд ашиглах бол гэдэгт эргэлзэж буйгаа хэлж байлаа.

-1.7 ТЭРБУМ ТӨГРӨГӨӨР СҮНДЭРЛЭХ ГЭЖ БУЙ ЯАРМАГИЙН ЯВГАН ХҮНИЙ НҮХЭН ГАРЦ -

Бүтээн байгуулалт хийгдэж ирсэн эхний өдрөөсөө л эсэргүүцэл дагуулсан Яармагийн явган хүний нүхэн гарцын талаар ХУД-ийн ЗДТГ-ын дарга С.Энхбаяртай холбогдож тодрууллаа.

Тэрбээр “ХУД-ийн нутаг, Наадамчдын гудамж, Яармагийн авто замд явган хүний нүхэн гарц байгуулах ажил нэлээн дээр үеэс яригдаж, улсын төсөвт тусгагдсан байсан. Бүтээн байгуулалт хийгдээд нэг хонож байгаа ч одоогийн байдлаар цутгалт хийгдээд явж байна. Үндсэндээ наймдугаар сарын 20-нд гүйцэтгэлийн ажил дуусаж, наймдугаар сарын 22 гэхэд ашиглалтад ороход хангалттай хугацаа гэж үзэж бодож байна.

ХУД бол хүн ам ихтэй, сургууль цэцэрлэг олонтой шинэ сууршлийн бүс. Нүхэн гарц баригдах асуудал олон жил яригдаж, оршин суугч иргэдийн хувьд тулгамдсан зүйл байсаар ирсэн. Одоо хийгдэж буй явган хүний нүхэн гарц бол маш том бүтээн байгуулалт.

Нийтдээ 1.7 тэрбум төгрөгийн төсөвтэй. Улаанбаатар хотын стандартад нийцсэн нүхэн гарц болно. Хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд ч тэгш үйлчлүүлэх, зорчих боломжийг бүрдүүлнэ. Бид товлосон хугацаандаа ашиглалтад орно гэдэгт итгэлтэй байгаа. Явган хүний нүхэн гарцын бүтээн байгуулалтыг хийхэд хамтран ажиллаж хяналт, зохицуулалт хийж буй Нийслэлийн болон ХУД-ийн Замын цагдаагийн газартай хамтарч байна. Энэ бүтээн байгуулалттай холбоотойгоор замын хөдөлгөөнд түр хугацаанд өөрчлөлт оруулсан. Хамгийн чухал ажлыг хариуцан ажиллаж буй гүйцэтгэгч компани бол Туулын гүүр далай ХХК юм. Тус компани нь олон улсын стандартад нийцсэн бүтээн байгуулалтыг цогцлоодог гэдгээрээ танигдсан, туршлагатай юм билээ. Гүйцэтгэгч талын нээлттэй сонгон шалгаруулах үүднээс тендер зарласан. Албан ёсоор шалгарсан газартай хамтран ажиллаж байна. Энэ бүтээн байгуулалтыг хийхийн тулд замын хөдөлгөөнд өөрчлөлт оруулахаас өөр сонголт байхгүй. Урт хугацаанд биш түр зуур үүсэж буй түгжрэлд бухимдаад хэрэггүй. Цаашид үүсэж болох эрсдэлээс сэргийлэхийн тулд өөр ямар ч сонголт байхгүй” гэлээ.

Ямартай ч улсын төвийн 1.7 тэрбум төгрөгөөр Яармагт стандартад нийцсэн явган хүний нүхэн гарцыг сүндэрлүүлэхээр зорин ажиллаж байна. Амласан амлалт бүр нь хэрэгжиж, хэлсэн үг бүр нь биеллээ олох эсэхэд итгэхгүй иргэд хоног тоолон хүлээж сууна.

-ТОВЛОСОН ХУГАЦААНД НҮХЭН ГАРЦЫГ ХҮЛЭЭЛГЭН ӨГӨХИЙН ТУЛД 24 ЦАГААР АЖИЛЛАЖ БАЙНА-

Яармагийн явган хүний нүхэн гарцын бүтээн байгуулалтын явцтай очиж танилцлаа. Халуун өдөр ч барилгын ажилчид хөлсөө дуслуулан цагтай уралдан ажиллах дүр зураг угтав. Яарсан бүтээн байгуулалтын амлалт гүйцэтгэгч компанийн ажилчдын нуруун дээр буув уу гэлтэй. Наймдугаар сарын 20-ны дотор явган хүний нүхэн гарцыг хүлээлгэн өгч амжина гэж Туулын гүүр далай ХХК-ийн инженер Н.Балчиндорж хэллээ.

Тэрбээр “Явган хүний нүхэн гарц маань орц, гарах, үндсэн тунель гэсэн хэсгүүдээс бүрдэж байна. Үндсэн нүхэн гарцын урт нь 37 метр. Бид 50, 50 хувиар хоёр хэсэгт хувааж ажиллаж байна. Эхний хэсгийн ажлуудыг дуусчихвал замаа нөхөн сэргээж, замын хөдөлгөөнийг нээгээд нөгөө тал руу шилжиж засварын ажлыг хийх төлөвлөгөөтэйгөөр ажиллаж байна. Өнөөдрийн тухайд эхний 50 хувийн хийцийн ажил дуусах гэж байна.

35 хүн, 15 техниктэйгээр ажиллаж байгаа. Хүн бүр 24 цаг ажиллах боломжгүй учраас өдөртөө 20 гаруй хүн ажиллаад шөнөдөө 10 гаруй хүн ажиллаж байна. Ажилчдын аюулгүй байдлыг хангаж, эрсдэлгүй байдлыг эрхэмлэн ажилладаг. Манай компанийн хувьд өмнө нь төмөр зам дагуух найман нүхэн гарцыг хийсэн.

Одоо ажиллаж буй хэсэг бол Яармагийн зам тээврийн осол хамгийн ихээр гардаг, иргэд бэртдэг онцгой обеькт учраас нүхэн гарц бий болсноор энэ эрсдэл буурах байх.

Бүтээн байгуулалт эхэлснээс хойш иргэд замын хөдөлгөөнийг нэмэгдүүлж, түгжрэлийг нэмж байна гэж дургүйцэж байна. Тодорхой хэмжээний бүтээн байгуулалт хийгдэж байгаа учраас замын хөдөлгөөнд нөлөөлөх нь гарцаагүй. Тиймээс нийт жолоочдодоо хандаж хэлэхэд бусдын аюулгүй байдлыг төлөө хийж байгаа гэдгийг ойлгож хүлээцтэй хандаасай гэж хүсэж байна” гэв.

Үүрэгт ажиллаа гүйцэтгэхийн тулд 24 цагаар ажиллаж буй 30 гаруй ажилчид амсхийх ч завгүй хөдөлсөөр. Олон хүний дургүйцлийг төрүүлсэн явган хүний нүхэн гарц ашиглалтад орж, түгжрэлийг бууруулах өдөр удахгүй гэж найдъя.

ӨДРИЙН СУРВАЛЖИЛГА: Яарсан бүтээн байгуулалт ба Яармагийн түгжрэл

АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд ergelt.mn хариуцлага хүлээхгүй.