Ятгачин, дуучин М.Цогтбаяртай ярилцлаа.

-Та хэзээнээс ятга тоглож сурсан бэ. Ятга хөгжмийг сонгон сурах болсон шалтгаан нь юу вэ?

       -Би багадаа бөх болно гэж мөрөөддөг, үндэсний бөхөөр хичээллэдэг байсан юм. Бэртэл, гэмтлийн улмаас дахин барилдах боломжгүй болсон. Хэсэг хугацаанд сэтгэл санаагаар унаад хэцүү байсан. Харин намайг өөрчилсөн, итгэл үнэмшилтэй, зоригтой болгосон зүйл нь дуу хөгжим байсан юм. Тэр дундаа ятга хөгжим миний амьдралыг бүрэн өөрчилсөн гэж болно. Би сургуулиа төгсөөд СУИС-д ятга хөгжмийн багшийн ангид элсэн суралцсан. Тэгээд төрөлх сумандаа дуу хөгжмийн багшаар ажиллаж байна.

-Ятга тоглодог эрэгтэй дуу хөгжмийн багш цөөн байх аа?

      -Орон нутагт ятга тоглодог эрэгтэй дуу хөгжмийн багш тун цөөн байдаг. Бараг гарын арван хуруунд багтах байх. Сүүлийн үед ятга тоглодог, сонирхдог хүмүүс нэмэгдсэн байна лээ. Би ятга хөгжмийг түгээн дэлгэрүүлэх, таниулах, сайхныг нь мэдрүүлэх зорилготой дугуйлан  хичээллүүлдэг. Хүүхдүүд ч ятгын дугуйланд дуртай суудаг.

-Ятга бусад хөгжмөөс ямар онцлогтой вэ?

     -Маш өргөн цар хүрээг хамарсан хөгжим. Бас аялгуу сайтай, бүх дуун өнгө аясад тохирдог. Хүмүүсийг ятга хөгжим сонирхож, сураасай гэдэг үүднээс өөрийнхөө цахим хуудсаар ятга хөгжим тоглож байгаа дуу, бичлэгээ байршуулдаг. Түүнийг үзсэн хүмүүс ятгын талаар мэдэх юм сан, сурах юм сан гэсэн хүсэл эрмэлзэлтэй болдог байх гэж боддог. Ятга сурахад гар жаахан зэврүүтдэг болохоос бусдаар амархан санагддаг.

-Та ятга тоглохоос гадна дуулдаг юм билээ. Таны удамд дуулдаг хүн бий юү?

      -Би Архангай аймгийн Эрдэнэмандал суманд төрж, өссөн. Аав, ээж минь энэ нутгийн хүмүүс. Манай удамд мэргэжлийн буюу олны танил болсон дуучин байхгүй ч бүгд сайхан дуулдаг хүмүүс байдаг. Найранд гурван дуутай, наадамд гурван даваатай гэдэг шиг найр, наадам хөгжөөсөн дуучид бий.

-Та ятгаар дагнасан хэчнээн шавьтай вэ?

      -Манай сургууль дуу хөгжмийн хоёр багштай. Нөгөө багш маань морин хуур тоглодог. Би сүүлийн гурав, дөрвөн жилийн хугацаанд 10-аад хүүхдэд ятга зааж байна. Урлагийн үзлэг, сумын соёл урлагийн арга хэмжээнд шавь нар минь оролцдог. Би дуулдаг болохоор сумаас зохион байгуулсан арга хэмжээнд шавь нартайгаа байнга оролцдог. Энэ жил манай сумын 100 жилийн ой болно. Ойн хүрээнд болох арга хэмжээнд бөөнөөрөө бэлдэхээр төлөвлөж байгаа.

-Та дуучид, уран бүтээлчдээс хэнийг дэмжиж, үздэг вэ?

     -Адилхан ятга тоглодог болохоор Ө.Бохьшарга найзыгаа үзэж, дэмждэг. Ятга хөгжмийн сайхныг сонсогчдод мэдрүүлж, ойлгуулж, түүгээрээ өөрийгөө илэрхийлж яваа хүмүүсийн нэг гэж боддог. Тийм болохоор найзаараа бахархаж, дэмждэг дээ.