“Монголросцветмет” ТӨҮГ-ын захирал До.Ганболдыг 2017 оноос хойш АТГ шалгаж байгаа. Бүр тодруулбал, 2017 оны арванхоёрдугаар сарын 7-8-нд шилжих шөнө АТГ-ынхан гүйцэтгэх ажиллагаа явуулж, түүнийг болоод 10 гаруй хүнийг  эрүүгийн хэрэгт холбогдуулан саатуулсан байдаг. Гэвч төд удалгүй До.Ганболдыг батлан даалтад гаргасан юм. До.Ганболд “Монголросцветмет” ТӨҮГ-ын захирлаар ажиллаж байхдаа гаднын аж ахуйн нэгж, байгууллагад жонш, хүдрийн баяжмалыг зах зээлийн үнээс бага үнээр нийлүүлсэн. Зарим компанид илт давуу байдал олгосон, үндэслэлгүйгээр хөрөнгөжсөн зэрэг хэргээр шалгагдаж байгаа. Шалгалтын явцад өөрийн болон гэр бүлийнхээ гишүүдийн дансаар их хэмжээний валютын гүйлгээ хийсэн нь тодорхой болсон. Үндэсний аудитын газар 2017 оны гуравдугаар сард “Монголросцветмет”-д аудитын шалгалт хийж, 78 тэрбум төгрөгийн зөрчил илрүүлснээр түүнийг анх АТГ шалгаж эхэлсэн юм. Энэ хэрэг өнөөг хүртэл шалгагдсаар байгаа бөгөөд хэргийн талаарх баримтыг дэлгэж байна. 

Хэргийн талаарх баримтыг сөхөхөөс өмнө “Монголросцветмет” гэж ямар байгууллага болох тухай товчхон дурдъя. 

 

Мөн жилд 550-600 мянган тонн хайлуур жоншны хүдэр, 2.4 сая тонн төмрийн хүдэр олборлон, 320-400 мянган тонн төмрийн баяжмал боловсруулж, 110-120 мянган тонн жоншны баяжмал үйлдвэрлэн, хоёр сая тонн алт агуулсан элс угааж, нийт 1300 гаруй хүнийг ажлын байраар хангадаг байна. 

Түүнчлэн “Монголросцветмет”-ийн харьяанд Хэнтий аймгийн Бор-Өндөр суманд орших “Бор-Өндөр” уулын баяжуулах үйлдвэр, Төв аймгийн Заамар сумын “Шижир алт” ХХК, “Зэрэгцээ” алтны үйлдвэрүүд байдаг. 

50 орчим жилийн түүхтэй Монгол, Оросын хамтарсан хайлуур жонш, алт, төмрийн хүдрийн хайгуул, олборлолт, баяжмал үйлдвэрлэлийн “Монголросцветмет” ТӨҮГ-ын ерөнхий захирлаар До.Ганболдыг анх 2015 онд томилсон байдаг. Тэрбээр ажлаа авангуутаа халаа, сэлгээ олон хийсний нэг нь Экспорт,  худалдан авалтын хэлтсийн даргаар Н.Энхбаатарыг дөрөвдүгээр сард томилсон явдал юм. Түүнийг зүгээр нэг томилоогүй бөгөөд түүнтэй холбоотой бүх хэргийн сэжүүр эндээс эхэлдэг. Өөрөөр хэлбэл, Н.Энхбаатар нь ажлаа авснаасаа хойш хэд хэдэн гэрээний төсөл бэлтгэсэн нь хэргийн гол баримт болон үлдсэн байдаг. Тухайлбал, 2015 оны наймдугаар сард “Монголросцветмет” компанийн захирал  До.Ганболд, “Еrenhot Pengfei Trade” компанийн захирал Дай Жүнлун нар 32 хувийн агуулгатай, 3.6 сая тонн хүдэр худалдах гэрээ байгуулжээ. Ингэхдээ нэг тонн тутмын үнийг 13 ам.доллароор тооцож, нийт 46 сая ам.доллароор хоёр жилийн турш, сард 150 мянган тонн  төмрийн хүдэр худалдах гэрээ байгуулжээ. Мөн тус компанитай 2016 оны тавдугаар сард 32 хувийн агуулгатай төмрийн хүдэр авч, урьдчилгаа хоёр сая ам.долларыг авахаар болсон байна.

 

Түүнчлэн 2016 оны нэгдүгээр сард “Нью Сиян” компанитай 52 хувийн агуулгатай, 10 мянган тонн хүдэр авах гэрээ хийжээ. Үүнээс сарын дараа тус компанитай чанарын шаардлага хангасан 200 мянган тонн төмрийн хүдрийг тонн тутмыг нь долоон ам.доллароор нийлүүлэхээр болсон байгаа юм. Ингээд таван сарын дараа 2016 оны зургадугаар сард  тус компанитай чанарын шаардлага хангасан  бага агуулгатай 45 мянган төмрийн хүдэр нийлүүлэх гэрээ байгуулжээ. Ингэхдээ талууд долдугаар сард нийлүүлэх нэг тонн  барааны үнэ НӨАТ ороод, 11.08 ам.доллар байхаар тохиролцсон байгаа юм. Мөн энэ сардаа тус компанитай 187675 тонн, есдүгээр сард 30811 тонн төмрийн хүдэр нийлүүлэх гэрээ байгуулжээ.  Ингэхдээ овор ихтэй нэг тонн хүдрийг  НӨАТ ороод 11.08 ам.доллар, балансын хүдрийг 8.5 ам.доллар зарахаар тохиролцсон аж

 

Харин 2017 оны тавдугаар сард “Сентурия Монгу” компанийн гүйцэтгэх захирал Чэ Ванчэнтэй До.Ганболд харилцан тохиролцож, бага агуулгатай төмрийн хүдэр нийлүүлэх гэрээ байгуулжээ. Ингэхдээ 100 мянган тонныг 1.5 сая ам.доллароор, 2017 оны зургаагаас арванхоёрдугаар сард  700 мянган тонныг 10.5 ам доллароор зарахаар болж. Тодруулбал,  нийт 800 мянган тонн хүдрийг 12 сая ам.доллароор  авахаар тогтжээ. Үүнээс үзвэл, “Монголросцветмет”-ийн захирал До.Ганболд нэр бүхий дөрвөн аж ахуйн нэгжтэй “Төмрийн хүдэр нийлүүлэх” гэрээ байгуулсан байгаа юм. Ингэхдээ төмрийн хүдэр нийлүүлэх гэрээнүүдэд нэг тонн төсмрийн хүдрийн үнийг Platts North China үнийн хэлбэлзлийн хамааралд үндэслэн тогтоох байсан үнээс багаар тогтоон гэрээ байгуулжээ. Өөрөөр хэлбэл, тухайн үед төмрийн хүдрийн ханш дэлхийд дунджаар тонн тутамд 50 ам.доллар байхад үүнээс тав дахин бага үнээр гэрээг үзэглэсэн байна. Үүний улмаас “Монголросцветмет”-д 546.4 мянган төмрийн хүдэрт хамаарах нийт хоёр сая ам.доллар буюу нийт 4.5 тэрбум төгрөгийн онц их хэмжээний хохирол учруулсан байна. Мөн удирдах албан тушаалтны хөрөнгө, орлого их хэмжээгээр нэмэгдсэн байгаа юм. 

Түүнчлэн БНХАУ-ын “Пэнгфэй”, “Сентурия Монгу”, “Нью Сиян”, “Саян Майнинг” дээрх гэрээний дагуу бүх төмрийн хүдрийг худалдаж авсан нь мөрдөн байцаалтаар тогтоогджээ. До.Ганболд нь 2016 оны  хоёрдугаар сард “Нью Сиян” компанитай 200 мянган тонн хүдрийг тонн тутмын үнийг бууруулан, нэг тонн төмрийн хүдрийг долоон ам.доллароор нийлүүлэх гэрээ байгуулсан талаар дээр дурдсан. Ийм гэрээ байгуулсныхаа төлөө  эхнэр М.Бэрцэцэгийнхээ ХААН банкны дансанд “Пэнгфэй” компаниас 2016 оны гуравдугаар сард 64200 юань, дөрөвдүгээр сард 12800,  16000, нийт 93000 юань авчээ. Мөн эхнэрийнхээ төрсөн дүү М.Болдын Голомт банкны дансанд 2017 оны наймдугаар сард 29925 ам.доллар авсан байна.

 

“Монголросцветмет” компанийн захирал  Д.Ганболд, Экспорт, импортын хэлтсийн дарга Н.Энхбаатар нарт эрүүгийн хэрэг үүсгэж, яллагдагчаар татаад байгаа юм. Түүнд холбогдох хэргийн мөрдөн байцаалтын ажиллагаа дуусаж, өнгөрсөн аравдугаар сард прокурорт яллах саналтайгаар шилжүүлсэн. Мөн энэ хэрэгт “Монголросцветмет”-ийн хоёр охин компанийн захирлыг холбогдуулан шалгаж байгаа талаар бид өмнө нь мэдээлсэн билээ.

Тэрбээр 1963 оны аравдугаар сарын 15-нд Улаанбаатар хотод төрсөн бөгөөд 1987 онд Уралийн политехникийн дээд сургуулийг металлургийн инженер мэргэжлээр төгсжээ. 1987-1988 онд хилийн цэрэгт алба хааж, 1988-1990 онд уулын баяжуулах “Эрдэнэт үйлдвэр”-т ажиллаж байгаад, 1990 оны тавдугаар сараас Эрдэнэт дэх Ардчилсан намын зохицуулагч, 1990-1992 онд Монгол Улсын Бага хурлын гишүүнээр тус тус ажилласан. 1992 оноос Ардчилсан намын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга, 1992 оны аравдугаар сараас тус намын Ерөнхий зөвлөлийн гишүүн болжээ. 1993-1996 онд хувийн бизнес эрхлэн, “Инч” компанийн захирал, 1996-2000 онд УИХ-ын гишүүн, 1998 оны арваннэгдүгээр сараас 2000 оны зургадугаар сар хүртэл УИХ-ын дэд даргаар ажиллаж байв. Мөн тэрбээр Монгол Улсын Цагаатгах ажлыг удирдан зохион байгуулах улсын комиссын даргаар 1998-2000 оны хооронд ажиллаж байсан. 2000 оноос хувийн бизнесдээ анхаарал хандуулах болсон мэдээлэл байна.