Төрийн албыг төрлийн алба болгож, төсвийн хөрөнгө оруулалтыг тендер нэрээр “түүдэг” улстөрчдийн вант улс манайд бий болоод удаж байна. Тэр хэрээрээ авлига, албан тушаалын наймаа төрд цэцэглэж, төрийн хүнд суртал бий болсон гэдэгтэй хэн ч маргахгүй биз. Тэр байтугай төрийн тендерийг хэдхэн компани давуу эрхтэйгээр толгой мэдэн авч, тендерээр хөлжигсөд төрөөс төрөх болсон. Тэгвэл төрд олон жил бугшсан энэ хяналтгүй тогтолцоотой зоригтой тэмцэнэ гэдгээ Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ мэдэгдэж байв.

             Энэ ажлаа ч цаг алдалгүй эхлүүлсний нэг нь Нийтийн албанд нийтийн болон хувийн ашиг сонирхлыг зохицуулах хуулийн төсөлд өөрчлөлт оруулах ажил байв. Нэг ёсондоо төрд удирдах албан тушаал хашдаг хүмүүс мэдээлэлд ойр байдлаа ашиглан  боломжийг эхэлж “хүртдэг” байдлыг таслан зогсоох арга хэмжээг  Л.ОюунЭрдэнийн Засгийн газар эхлүүлсэн гэсэн үг. Өнөөдөр улсын хэмжээнд төсвөөс цалинждаг 225 мянган төрийн алба хаагч, төрийн болон орон нутгийн өмчийн компаниудад ажилладаг 75 мянга нийтдээ 300 гаруй мянган алба хаагч төрд зүтгэж байна. Үүний улстөрчдийн болон төрийн өндөр дээд албан  тушаалтны “шахаа”-гаар төрийн албанд орсон мэргэжлийн шаардлага хангаагүй цөөнгүй хүн нэмэгдэнэ. Энэ асуудалд цэг тавихаар Засгийн газраас Нийтийн албанд нийтийн болон хувийн ашиг сонирхлыг зохицуулах, ашиг сонирхлын зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх тухай хуулийн төслийг боловсруулан УИХ-д өргөн мэдүүлсэн билээ. Хуулийн төслийг энэ хаврын чуулганаар хэлэлцүүлэн батлах товтой байна.

УЛС ТӨРД НӨЛӨӨ БҮХИЙ ЭТГЭЭДИЙН ЭХНЭР, НӨХӨР, ХҮҮХЭД, ХАМААРАЛ БҮХИЙ ЭТГЭЭД ТӨРИЙН АЛБАНД УДИРДАХ АЛБАН ТУШААЛ ХАШИХГҮЙ

           Уг хуулийн өөрчлөлтөөр улс төрд нөлөө бүхий зарим этгээд буюу УИХ-ын гишүүн, Ерөнхий сайд, Засгийн газрын гишүүн, аймаг, нийслэлийн Засаг даргын эхнэр, нөхөр, хамтран амьдрагч, тэдгээрийн хүүхэд төрийн албаны удирдах албан тушаалд томилогдохгүй.

          Түүнчлэн төрийн болон орон нутгийн өмчит, орон нутгийн оролцоотой компани, улсын үйлдвэрийн газрын удирдах, эрх бүхий албан тушаалтны эхнэр, нөхөр, хүүхэд, хамаарал бүхий этгээдийг төрийн удирдах албанд томилохыг хориглоно. Мөн төрөөс хэрэгжүүлэх төсөл, хөтөлбөр, хөнгөлөлт, баталгаа, тусламж, гадаад болон дотоод зээлд хамрагдахгүй.Түүнчлэн бүх хэлбэрийн тендер шалгаруулалтад оролцохгүй, концес эзэмшихгүй байхаар хуулийн төсөлд тусгаад буй. Гэхдээ “Энэ хууль нь Үндсэн хуулиар олгогдсон хүний эрхийг зөрчих үү” гэх асуулт олны дунд маргаан дагуулж буй.

       Энэ талаар Хууль зүй, дотоод хэргийн сайд Х.Нямбаатар “Дээр дурдсан алба хаагчдын хамаарал бүхий этгээдүүд төрийн болон төрийн болон орон нутгийн өмчит компанид удирдах албан тушаалаас бусад албыг хашихболомжтой байх эрх зүйн зохицуулалттай. Тиймээс Үндсэн хуулиар олгогдсон хүний эрхийг зөрчихгүй. Бид дэлхийн бусад улсад улс төрд нөлөө бүхий эрх мэдэлтнүүдийн хүрээ хязгаарыг хэрхэн хязгаарлаж ирсэн бэ гэдгийг сайтар судалсан” гэх тайлбар өгч байв. Одоо цагт энэ шийдвэр төрийн өндөр дээд албан тушаалтнуудын эсэргүүцэлтэй тулах хүндхэн шийдвэр ч ирээдүйн

      Монгол Улсад мерит зарчмаар төрийн албанд томилогдох, төрийн албыг чадваржуулах чухал шийдвэр мөн юм. Өөрөөр хэлбэл, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглаж, томчуудын хүүхдүүд төрд томилогддог шударга бус байдлыг тус хуулиар хязгаарлах эхлэл тавигдсан гэж ойлгож болох нь. Нэг ёсондоо төрийн албыг төрлийн албанаас чөлөөлөх, төрийн тендерийг эрх мэдэл албан тушаалаараа далайлган авдаг хууль бус үйлдлийг хязгаарласан төрийн албаны их цэвэрлэгээ эндээс эхэлнэ гээд хэлчихэд ч буруудахгүй биз.