“Ковид-19” цар тахлын аюул дэлхий даяар тархаж, төрөл бүрийн салбарт аюулын “харанга”-аа дэлдэв. Улмаар улс орнууд соёл урлаг, спортын тэмцээн, наадмуудаа хойшлуулж, үйл ажиллагааг нь зогсоон хөл хорионы хатуу дэглэм тавьсан “ажилгүй” уран бүтээлчид, илүүдэл жинтэй спортын тамирчдыг “үйлдвэрлэв”. Цахим сүлжээгээр дамжуулан зар сурталчилгаа, ивээн тэтгэлгээр өөрийгөө болгочихдог уран бүтээлчид бий ч нөгөө талд олон нийтийн газар, наадам, шоунаас орлогоо олж, хоолоо олж иддэг “халтуурчид” ч бий. Харин спортын тал дээр жишээ авч үзвэл, Америкийн үндэсний сагсан бөмбөгийн холбооны тоглогчдын дундаж жин нь өнгөрсөн улирлын дундажтай харьцуулахад өссөн үзүүлэлттэй байна.

Хөл хорионы үед бусад орны соёл урлаг ямар чиглэлээр ажиллаж байна вэ

       Зөвхөн соёл урлаг бус олон төрлийн салбарыг зогсолтод оруулсан коронавирусийн цар тахлын үед уналтад орсон урлагийн салбараа хөл хорионы үед дэмжихээр дэлхийн олон улс орон “тусламжийн гар”-аа сунгасан юм. Үүний нэгэн жишээ нь Их Британийн Соёлын яам, хэвлэл мэдээллийн BBC агентлаг нар хамтарч, английн уран бүтээлчдийг иргэдэд сурталчлан таниулах, тухайн уран бүтээлчдээр дамжуулан соёл, урлагт сонирхолтой иргэддээ зориулан онлайн сургалт явуулсан нь дэлхийн бүхий л улс орноос “өрсөж” соёл урлагийн салбараа “аварсан” үйлдэл болсон билээ.

Цар тахлын үед уран бүтээлчид хэрхэн ажиллах ёстой вэ

       Судлаачид бүхий л салбарын уран бүтээлчдийг залхуу, аль эсвэл хариуцлагагүй байгааг  онцолж байна. Цар тахал, хөл хорионы үед ч мөн уран бүтээлчдийн хариуцах үүрэг байдаг ажээ. Цар тахлын аюул нь халдвар тээгчдэд бус түүнээс айж, эмээсэн иргэдэд ч нөлөөлдөг. Улмаар цар тахлаас айсан иргэд үймээн гаргаж, олон нийтийн аюулгүй байдлыг алдагдуулах боломжтой тул тийм зүйл болгохгүйн уран бүтээлчид хичээн ажиллах ёстой гэнэ. Хөл хорионы үед иргэдийн соёл урлагийн контентоор хангаж, цар тахлыг даван гарах, иргэдэд итгэл үнэмшил, ура зориг өгсөн уран бүтээл хийх ажээ. Гэтэл уг үүргийг уран бүтээлчид нь өөрсдөө ухаараагүй байна.

Монголын соёл урлагийн салбар салхинд хийсэж явна

       Дэлхийд коронавирус дэгдэлт эрчимжихтэй зэрэгцэн Монгол Улс ч мөн түүнийг даган хөл хорионы дэглэм тогтоож, иргэд, олон нийтийг вирусийн аюулаас сэргийлсэн сайн хэрэг. Гэвч иргэдийн аюулгүй байдлыг хангасан шийдвэрийнхээ хажуугаар соёл урлагийн салбарыг “зөнд нь” хаяж байгааг дурдах зүй. Бүх шатны сургууль, цэцэрлэгийн үйл ажиллагааг зогсоож, бүх нийтийн бэлэн байдлын зэрэгт шилжээд удаагүй байгаа билээ. Хөл хорионы хугацаа дуусаж, үйл ажиллагааг нь эхлүүлсэн байгууллагуудад соёл урлагийн аль ч салбарын байгууллага үгүй. Төрийн удирдлагуудын зүгээс соёл урлагийн салбараа дэмжих үйл ажиллагаа зохион байгуулаагүйн зэрэгцээ хувиараа “бүтээдэг” уран бүтээлчдийн “хөлийг нь хорьж” байгаа нь хачирхалтай. Энэ зэргээр Монгол Улсын соёл урлагийн салбар “томчуул-ын шийдвэрийн “салхинд” хийсэж явна. Соёл урлагийн салбар байхгүй нь ч мөн аюулд хүргэж байгааг “аюулаас сэргийлэгчид” минь хэзээ ойлгох вэ.