УИХ-ын гишүүн Ц.Мөнх-Оргил Үндсэн хуулийн цэцийн тухай болон Үндсэн хуулийн цэцэд маргаан хянан шийдвэрлэх тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгын төслийг УИХ-д өргөн мэдүүлжээ. Энэ талаар тэрбээр "Энэ хуулийн төсөл боловсруулах ажил хоёр жилийн хугацаанд үргэлжилсэн. МУИС-ийн болон Шихихутаг, Отгонтэнгэр сургуулийн хуульч, эрдэмтэн судлаачид Хууль зүйн салбарын судлаачид оролцсон. 1992 онд батлагдсан Цэцийн тухай хуульд 12 удаагийн өөрчлөлт оруулж, хэрэглэж ирсэн байна. Хуульд нэмэлт оруулах хэд хэдэн үндсэн чиглэл байна.
Үндсэн хуулийн цэц бол Үндсэн хуулийн шүүх юм гэдэг зарчмыг баримталж, хулийн төслийг боловсрууллаа. Энэ нь онолын хувьд маргаантай байж байгаад нэг мөр болсон. Бусад улсад бол Үндсэн хуулийн цэц нь Үндсэн хуулийнхаа зөвлөл юм уу шүүх гэж тусад нь ялгаж өгсөн байдаг. Манай улсын хувьд зөвлөл, үү, эсвэл шүүх юм уу гэдэг нь маргаантай байсан. Ингээд Үндсэн хуулийн цэц бол Үндсэн хуулийнхаа шүүх юм гэдэг талаас нь бэхжүүлэхэд анхаарлаа.
Мөн Үндсэн хуулийн цэцийн гишүүнээр томилох хүмүүсийн босгыг өндөрсгөх юм. Одоо бол Үндсэн хуулийн цэцийн гишүүнд 40 нас хүрсэн, улс төр, хууль зүйн өндөр мэрэгшилтэй гэж заасан байгаа. Үүн дээр нэмээд эрх зүйч мэрэгжилтэй байх шаардлагыг тавьж байгаа юм. Цэцийн гишүүнийг Ерөнхийлөгч гурав, УИХ гурав, Дээд шүүх гурван хүн нэр дэвшүүлж байгаа. Дээд шүүхээс нэр дэвшүүлж байгаа гурван хүн хууль батладснаас хойш Дээд шүүхийн гишүүн байх гэсэн шаардлага нэмж оруулах юм. Мөн улстөрч байж болно. Гэхдээ эрх зүйн дипломтой байх гэдэг шинэ шаардлага оруулж байгаа юм.
Үндсэн хуульд зургаан жилээр Цэцийн гишүүнийг томилно гэж заасан. Гэвч дараагийн хүн томилогдохгүй хугацаа хойшилдог, бүрэн эрх нь дуусаж, гишүүнээс чөлөөлсөн ч дараагийн хүн томилогдохгүй Цэц бүрэн бүрэлдэхүүнээр ажиллахгүй байх тохиолдол гардаг. Тиймээс 45 хоногийн хугацаанд томилгоог хэлэлцэнэ гэж шинээр оруулж байгаа юм. Нэр дэвших эрх нээлттэй байна. Мөн Үндсэн хуулиар олгогдсон үндсэн эрхийн маргааныг Цэц хэлэлцдэг байх асуудлыг тусгаж байна. Үндсэн хуульд заасан үндсэн эрхтэй холбоотой асуудлыг Цэц хэлэлцдэггүй байсан. Зөвхөн хууль тогтоомжтой холбоотой асуудлыг хэлэлцүүлдэг байсан. Тэгэхээр тухайн хувь хүн үндсэн эрхийн маргаанаа Цэцэд гаргаж болох нь. Үндсэн хуулийн Цэцэд маргаан хянан шийдвэрлэх хуульд нэмэлтээр олон заалт орж байна. Иргэний, захиргааны, эрүүгийн процесс нэлээд дэлгэрэнгүй болсон. Харин Цэцийн маргаан маш товч байсныг дэлгэрүүлсэн" гэлээ.
| Ц.МӨНХ-ОРГИЛ: Үндсэн хуулиар олгогдсон үндсэн эрхийн маргааныг Цэц хэлэлцдэг болно |
|
Цагаан давааны хогийн цэгийг ойжуулж, ногоон бүс болгоно
2026-05-16 20:02:30
2026-05-16 18:36:27
Усны Компакт: Монголд анхны томоохон Ус гүн цэвэршүүлэх үйлдвэрийг албан ёсоор нээлээ
2026-05-16 12:10:13
Хил орчмын дэглэмийн зөрчил илрүүлжээ
2026-05-16 11:51:56
Ногоон зээлийн хүртээмжийг 3.4 дахин нэмэгдүүлснээр эргэн төлөлтийн ачааллыг 40 хувиар бууруулна
2026-05-16 11:23:40
Боксын өсвөр үеийн Азийн аваргаас 1 мөнгө, 5 хүрэл медаль хүртэв
2026-05-16 11:14:03
Өсвөрийн тулаанчид "ТАШКЕНТ 2026" Азийн аваргыг зорилоо
2026-05-16 11:06:08
ТАЙЖИЙН ХҮҮГИЙН ӨМНӨӨС СУРГУУЛЬД СУРЧ, ӨРНӨДИЙГ ЗОРЬСОН “ГЕРМАН” Б.СОДНОМ
2026-05-16 07:41:33
"УУЛЫН Б.ТӨМӨР"-ИЙН ДҮҮ Д.ОЮУНГЭРЭЛ: АХЫН ХӨВСГӨЛИЙН ТАЙГАД 10 ЖИЛ БҮГСЭН НЬ ЦЭРГЭЭС ХАЛАГДААД БУЦАХДАА НАЙЗТАЙГАА АЙЛЫН АРГАМЖААТАЙ МОРЬ УНАЖ, ЗУГТААД ТУВА РУУ ГАРЧИХСАНААС ЭХЛЭЛТЭЙ
2026-05-16 07:37:08
ЕРӨНХИЙЛӨГЧ АСАН Х.БАТТУЛГЫН ХҮҮ ХҮЛЭГТИЙН ГЭРИЙН ТАГТНААС УНАЖ, АМИА АЛДСАН ЖҮЖИГЧИН Б.БААТАРХҮҮГИЙН ХҮҮ ХҮСЛЭНГИЙН ХЭРГИЙН ТАНИЛЦУУЛГА
2026-05-16 07:34:56
"БИ НИСЭХ ДУРТАЙ" КИНОНЫ МӨНГӨН ЭМЧИД ДУРГҮЙ Ч "СҮҮДЭР"-ИЙН ДУГАРЫГ ХАЙРЛАДАГ БИЛЭЭ, БИД
2026-05-16 07:33:33
Л.ОЮУН-ЭРДЭНИЙН АЛСЫН ХАРАА АНУ-Д ОРОГНОХ ЮМ БИШ БИЗ
2026-05-16 07:31:50
САХАЛ Ж.БАТ-ЭРДЭНИЙН СААР БАРИМТУУД
2026-05-16 07:30:42
Ерөнхий сайд МҮОХ-ын төлөөлөгчдийг хүлээн авч уулзлаа
2026-05-16 07:30:00
БТС-ын Төрийн захиргааны байгууллагын удирдах ажилтны уулзалт болов
2026-05-16 07:20:00
“Лос-Анжелес-2028” олимпын наадмын боксын эрх олгох системийг баталлаа
2026-05-16 07:10:00
| Монгол Улс, Улаанбаатар хот, Сүхбаатар дүүрэг, VIII хороо, "Ардын эрх"-ийн байр, Гуравдугаар давхарт Эргэлт.мн редакц |
| 7509-1188 |