Одохуй

   Зуун зуун ном, дэвтэр, өдий төдий товхимол эзэнгүй үлдлээ. Номын өргөөнөө суугаад орчуулгаа хийж байсан эгэл даруухан атлаа эгэлгүй сод тэр эрдэмтний залуу идэр, буурал болчихоод ч тэнхээ мэдэн номын хуудас эргүүлж, өдөржин бичгийн ширээнээ тонголзон суусан нь ердөө хэдхэн оны л өмнө байх. Он цаг туулж явахад урт юм шиг хэр нь туучаад барсан хүнд түүн шиг богино, давчуу, харгис зүйл үгүй болов уу. Гэхдээ юм хийж амжуулсан хүнд арай өөрөөр, магад амралт мэтээр, өөр тийш явах аяллын цаг ирсэн мэтээр мэдрэгддэг байж болох юм. Тиймдээ ч өдийд тэр хамгийн үнэт бүтээлийг нь орчуулан Монгол түмний оюун, мэлмийд хүргэсэн Габриель Гарсиа Маркестай уулзчихсан, үйлс бүтээлийнхээ тухай бахархал, сэтгэл дүүрэн ярьж суугаа байх. Тэгээд Маркес тэр хоёрын хооронд ийм нэг яриа өрнөсөн байж магадгүй юм.

     -Маркес: Миний хамгийн хайртай, 18 сарын турш хөдөлмөр, зүтгэлээ зориулан бүтээсэн "Зуун жилийн ганцаардал" номыг эрхэм билиг оюунт эрдэмтэн та төрж өссөн нутаг ус, ахан дүүсдээ эх хэл дээрээ хүргэсэнд гүнээ талархаж байна. Нэгэн гэр бүлийн ганцаардлын тухай дэлгэсэн үйл явдалтай мэт боловч хайр, хүсэл мөрөөдөл, хүний гэм нүгэл, хувь заяаг ч хамтатган сүлсэн романыг минь өнөөдөр ч хүмүүс уншсаар байна.

     -Г.Аким: Бага залуу наснаасаа өвгөн болтлоо би орчуулгын эрдэмд шамдаж, таны туурвисан энэ лут бүтээлийг эх хэл дээрээ орчуулан монгол уншигчдадаа хүргэх өндөр хувь заяа ноогдож, үүгээрээ би овоглогдсоор дасал болсон тэр ертөнцөөс энд ирлээ. Тийм гайхамшигт хосгүй, мөнхүү цор ганц бүтээлийг туурвисан танд харин ихэд баярлалаа. Манай хүнтөрөлхтөн ч үүнийг дамжуулан хэлээсэй гэж хүсэж байгаа.

        "Тэдний урт хөөрөлдөөн ингэж л эхлээ болов уу, хоёул хүнтөрөлхтний түүхэнд сод бүтээлийг үлдээж чадсан улс шүү дээ" гэх бодлоо энд хамтатгаж байна.

     Тиймээ, олон сайхан зохиолыг авьяас, нөр их хөдөлмөрөөрөө дамжуулан бидэнд хүргэсэн оюун санааны гандашгүй “гүүр” болох Соёлын гавьяат зүтгэлтэн, нэрт дуун хөрвүүлэгч, сэтгүүлч, судлаач Г.Аким гуайг хүнтөрөлхтөн, тэр дундаа ахан, дүүс нь болж явсан монголчууд бид баярлаж, бахдан дуулахаас аргагүй. Одоо ч түүний нэгэн насныхаа он цагт хийсэн орчуулга, бүтээл бидний номын санд, ширээн дээр өрөөтэй байхад яаж бид түүнийг дуулахгүй, дурсахгүй, үгүйлэхгүй байх билээ. Эндээс явсан цаг мөчөөсөө л тэр бидэнд үгүйлэгдэж, сод нэгэн эрдэмтэн бурхан зүг одсон нь уншигчидад ойр дотны хүмүүсээс нь ялгаагүй уй гансрал төрүүлсээр байна.

 

       Ямар их уйгагүй хөдөлмөр, тууштай зүтгэлээр дамжин ийм нягт орчуулгатай, амттай бүтээл уншигчдын гарт очсон бол гэж "Зуун жилийн ганцаардал"-ыг эргүүлэх бүрд боддог юм. Харин уншиж эхлээд, зохиолын  гүнд орж, Макондо тосгонд зочлон, дүрүүдтэй нь "уулзах" бүрдээ Хосе Аркадио Буэндиаг өрөвдөж, Урсулагийн ухааныг гайхсаар дуусах мөчид "Ийм сайхан утга яруугаар энэ дүрүүдтэй учран золгох хувьтай байжээ, бид" гэж боддог. Тэгээд л зуунаас урт өдөр хүмүүс Г.Аким орчуулагчийг дурсаж, мөнхөд унших бүтээл бол “Зуун жилийн ганцаардал” юм байна гэдгийг улам ихээр мэдэрдэг. Сайн бүтээл, сайн үйлсийг бүтээгчийн шагнал, үүрдийн бахархал энэ л байдаг биз ээ.