Дэлхийн шилдэг “The Guardian” сайтад Монголын кино найруулагч Д.Бямбасүрэнгийн “Алтан судал” киноны шүүмж нийтлэгджээ. “Алтан судал: Нүүдэлчний амьдралын дүр төрхийг барихуй” нэртэй уг шүүмжийг хөрвүүлэн хүргэж байна.

Найруулагч Д.Бямбасүрэнгийн гоёмсог үзэмж бүхий уг бүтээл нь монголчуудын зан заншил хийгээд нүүдэлчин оршихуйд заналхийлж буй талаар өгүүлнэ

       “Алтан судал” киноны найруулагч Д.Бямбасүрэнгийн анхны бүтээл болох “Ингэний нулимс” баримтат киногоороо Оскарын шилдэг баримтат кино төрөлд нэр дэвшсэн бөгөөд уг бүтээл өөрийг нь мөн сэргээснээс гадна эх орныхоо нүүдэлчин амьдрал болон байгалийн харах нүдийг сэргээсэн билээ.

       Гэвч Монголын үзэсгэлэнт байгалийг харуулсан түүний шинэ бүтээл цар тахлын үед нээлтээ хийж, олон кино наадмын өргөн дэлгэцээр үзэх боломжийг “боомилсон” нь харамсалтай.

Уг кино эхлэхдээ л дур булаам ногоон өнгөөр эхэлж хүрээ хийн, газар нутгийн амьсгалыг үзүүлэх нь гайхалтай. Гэвч энэхүү яруу найраглаг, намуухан дүрслэлийн дундуур үржил шимгүй газар үзэгдэнэ.

      Кинонд зөвхөн нутгийн газрыг үржил шимгүй газрын тухай бус уламжлалт амьдралыг хэв маягыг нурааж, сүйтгэх аюул нүүрлээд буй тухай өгүүлнэ. Эл өөрчлөлтийг 11 настай Амраа (Батмөнхийн Бат-Ирээдүй) нүдээр хараад зогсохгүй, уг аюул түүний механикч аав Эрдэнэд (Намсрайн Ялалт) нүүрлэх аж. Эрдэнэ уул уурхайн түрэмгийллийг эсэргүүцэгч нүүдэлчдийн нэгэн билээ. Харамсалтай нь эмгэнэлт явдал тохиолдож, Амраа шиг гэнэн цайлган хүүхдийн сэтгэл ч хатуу, шийдэмгий нэгэн болж хувирдаг. Тэрбээр тус явдлыг эсрэг нэг хүний баг үүсгэн тэмцэнэ.

Говь цөл шиг урам зориг сэргээсэн, гайхамшиг төрүүлсэн байршил киноны үйл явдлыг дарангуйлах тохиолдол бий ч Батмөнхийн жүжиглэлт сэтгэл хөдлөлийн туйлын байдлыг илэрхийлэх агаад киноны нарийн шугамыг илэрхийлсэн, сэтгэл хөдөлгөм тулгуур нь байлаа.

     Уул уурхайн үйл ажиллагаанаас үүдэн нүсэр хэмжээний тэсрэлт болж ширгэсэн мөрөн буюу “Дэлхийн венийн судсаар” дамжуулан нүүдэлчин амьдралын хэв маягийг баримтжуулсан нь бүтээлийг илүү сонирхолтой болгожээ. Амраа ариун удган модонд сүсэглэхэд баавгай нүдэнд нь харагдах агаад тус дүрсээр хүүхэд насны гэр бүлийн асуудлыг хөндсөн бус өвөг дээдсийнх нь газар нутаг өдөр ирэх тусам сүйтгэгдэж байгааг дүрсэлсэн байна.

Эл хүрээлэн буй орчны доройтол нь хүмүүний зүрх сэтгэл дутсаны үүднээс үүдсэн илүү цочроож байв.

    Эл дэлбэрэлтийн шийдлийг гэнэн байдлаар шийдсэн хэдий ч киноны дэлхийн венийн судасны тухай ойлголт нь гүн гүнзгий бөгөөд далайцтай мэдрэмжийг зэрэг төрүүлж, цөм нь үнэн зүрхний өрөвдөх сэтгэлийг төрүүлж байсанд оршино.