Улаанбаатар-Дархан чиглэлийн 204 км замын өргөтгөл, шинэчлэлийн ажил долоон жил үргэлжилсэн ч одоо хэр нь ашиглалтад бүрэн ороогүй байгаа талаар бид өчигдөр нийтлэл бэлтгэсэн. Түүнчлэн замын хөдөлгөөнийг нээснээс хойш хагас жил ч бололгүй цаснаар цөмөрч, чанараа таниулсан байдаг. Тухайн үеийн Зам тээврийн хөгжлийн дэд сайд Л.Халтар зам барихад технологийн алдаа гарсан хэмээн мэдэгдэж байв. Мөн зөвлөх үйлчилгээ үзүүлж буй “Ай Си Ти Сайн Консалтинг” ХХК-ийн ТУЗ-ийн дарга Киран Кумар Капилатай уулзаж, алдаа дутагдлыг яаралтай засаж, төслийг дуусах хүртэл хяналтыг сайжруулах үүрэг өгсөн юм. Түүнчлэн үүргээ хугацаанд нь биелүүлээгүй бол авто замын зөвлөх болон гүйцэтгэх ямар ч тендерт орохгүй байх хар жагсаалтад оруулахыг анхааруулаад амжсан. Гэтэл өнөөдрийг хүртэл зам бүрэн ашиглалтад ороогүйгээр барахгүй сайдын хэлсэн үг утаа адил замхраад байна.  

Тус замыг засаж шинэчлэх долоон жилийн хугацаанд олон хүн эд хөрөнгө, эрүүл мэнд, амиараа хохирсон юм. Тодруулбал, 2018 оноос хойш тус замд 300 орчим хүн амиа алдсан гэх харамсалтай тоон мэдээлэл байдаг. Гэтэл шинээр тавьсан замд хурд сааруулагч, тойрог хийснээр осол аваарт орох, амиа алдах иргэдийн тоо ч нэмэгдэх болжээ. Жолооч нар өдгөө тус тойргийг “Үхлийн тойрог” хэмээгээд байгаа юм.

П.ЦЭВЭГМИД: ТОЙРОГ ХӨДӨЛГӨӨНТЭЙ УУЛЗВАР ХИЙСЭН ЗУРГИЙН АВТОР, ЭКСПЕРТҮҮДИЙГ ХАРИУЦЛАГАД ТАТАХ ЁСТОЙ

Улаанбаатар-Дархан чиглэлийн замд 20 гаруй тойрог, 40 орчим хурд сааруулагч бий. Тиймээс бид орон нутгийн замд тойрог уулзвар болон хурд саруулагч хийх нь хэр оновчтой талаар ЗХУ-ын Орёл хотын Замын хөдөлгөөний аюулгүй байдлыг хангах сургуулийг төгссөн, Замын цагдаагийн газарт замын хөдөлгөөн зохион байгуулалтын инженерээр ажиллаж байсан П.Цэвэгмидээс тодрууллаа.

Тэрбээр “204 км замд 20 гаруй тойрог байгаа гэж сонссон. Өөрөөр хэлбэл, 10 км тутамд нэг тойрог байгаа гэсэн үг. Хот айл руу гарах гарцанд зориулж тойрог хөдөлгөөн хийж өгдөг улс Монголоос өөр байхгүй болов уу. Цагт огтлолцож байгаа тээврийн хэрэгслийн тоо 2000-аас дээш байвал тойрог хөдөлгөөнтэй уулзвар хийх норм, дүрэм байдаг. Өөрөөр хэлбэл, Улаанбаатар-Дархан чиглэлийн зам шиг дахиад нэг замтай огтлолцож байх ёстой гэсэн үг. Ийм уулзварт огтлолцож байгаа тээврийн хэрэгслийн тоо 2000-аас дээш байвал тойрог хөдөлгөөнтэй уулзвар хийдэг. Хоногт 24 машин явахгүй уулын энгэрт байгаа айлд зориулж тойрог хөдөлгөөнтэй уулзвар хийдэг замын инженер, эксперт гэж юу байх вэ. Ингэж тоглож болохгүй. Аливаа шийдвэр гаргахдаа норм, дүрэм баримталдаг байх учиртай. Энэ тойрогт өнгөрсөн хавар машин осолдож, дөрвөн настай охин бурхан болсон харамсалтай хэрэг гарсан. Хууль, дүрэм хэрэгждэг оронд яагаад энд тойрог хөдөлгөөнтэй уулзвар хийх техникийн нөхцөлүүдийг шалгаж, норм, дүрмийг нэхэх ёстой байсан. Байх ёсгүй газар тойрог хөдөлгөөнтэй уулзвар хийсэн зургийн автор, экспертүүдийг хариуцлагад татах ёстой. Манай улсын байж байгаа царай энэ, хууль, дүрэм хэрэгждэггүй. Мөн орон нутгийн замд хурд сааруулагч тавих стандарт байхгүй” хэмээсэн юм.

ДАРХАНЫ ЗАМЫН ТЭЗҮ, ЗУРАГ ТӨСЛИЙГ “ЭМ СИ ПИ СИ ЖИ АР” КОМПАНИ СОНГОН ШАЛГАРУУЛАЛТГҮЙ ХИЙЖЭЭ

Бид тус замд яагаад тойрог хөдөлгөөнтэй уулзвар болон хурд сааруулагч хийсэн талаарх мэдээллийг тодруулах явцад ЕСБХБ-ны санхүүжүүлж байгаа замын зураг төсөлд өөрчлөлт орсон гэх мэдээллийг оллоо.

Улаанбаатар-Дархан чиглэлийн замын ТЭЗҮ, зураг төслийг “Эм Си Пи Си Жи Ар” компани хөрөнгийн эх үүсвэр шийдэгдээгүй, захиалагч байгууллага тодорхой болоогүй байхад өөрийн 3.1 тэрбум төгрөгөөр боловсруулжээ. Ингэхдээ тус ажлыг ямар нэгэн сонгон шалгаруулалтгүй гүйцэтгэж, улмаар мөнгөө авахын тулд шүүхдэлцэж, анхан шатны шүүхээс дээрх төлбөрийг яамнаас гаргуулахаар шийдвэрлэж байсан гэх мэдээлэл байгаа юм. Гэвч тус зураг төсөлд нэмэлт өөрчлөлт оруулах шаардлагатай болж, 900 сая орчим төгрөгөөр өөрчлөлт оруулжээ. Бид энэ талаар тодруулахаар “Эм Си Пи Си Жи Ар” ХХК-тай холбогдоход “Манайх тус замын зураг төслийг хийсэн. Гэхдээ одоогоор мэдээлэл өгөх хүн байхгүй байна. Хэзээ мэдээлэл өгөх боломжтой болохыг хэлж мэдэхгүй” гэх тайлбарыг өглөө.

“ЭМ СИ ПИ СИ ЖИ АР” ХХК-ИЙН ЗАХИРАЛ Ж.БАТСАЙХАН ГЭЖ ХЭН БЭ

“Эм Си Пи Си Жи Ар” ХХК нь төрийн өмчит компанийн суурин дээр байгуулагдсан. Тодруулбал, Монгол Улсын төрийн өмчийн хорооны даргын 2002 оны тушаалаар тухайн үед Төрийн өмчит үйлдвэрийн газар хэлбэрээр ажиллаж байсан Сэргэлт зам зураг төслийн товчоог хувьчилжээ. Өмч хувьчлалын сонгон шалгаруулалтад инженерийн зөвлөх үйлчилгээний "Intersection" ХХК шалгарсан. Улмаар "Сэргэлт авто зам" ТӨҮГ, "Intersection" ХХК-ийг нэгтгэсэн “MCPC” ХХК-ийг байгуулсан байна. Ийн 2008 онд “МСРС” ХХК-ийн нэрийг “Эм Си Пи Си Жи Ар” /Мongolian Сonstruction Рroject Consultants Group/ буюу “МСРСgr” хэмээн өөрчилжээ.

Тус компанийн захирлаар Жанарын Батсайхан гэх хүн ажилладаг. Тэрбээр 1983 оноос хойш зам тээврийн барилгын салбарт техникч, инженер, төслийн удирдагчаар тасралтгүй ажиллаж ирсэн бөгөөд 2019 онд Ерөнхийлөгч Х.Баттулгаас Гавьяат барилгачин цол хүртжээ. Ж.Батсайхан 4600 км орчим авто зам, 150 гаруй гүүрэн байгууламжийн зураг төслийг гүйцэтгэж, 3200 км авто замын ТЭЗҮ-ийг гаргаж, технологийн хяналтыг хийсэн, мэргэжлийнхээ чиглэлээр 40 орчим шинжлэх ухааны өгүүлэл бичиж нийтлүүлсэн гэнэ.

6.76 ТЭРБУМ ТӨГРӨГИЙН ЕСӨН ТЕНДЕРТ ШАЛГАРСАН БАЙНА

“Эм Си Пи Си Жи Ар” ХХК нь 2018 оноос хойш төсвийн 6.76 тэрбум төгрөгийн есөн тендерт шалгарсан байна. Шалгарсан тендерүүдийн талаарх мэдээллийг хүргэе.

Барилга, хот байгууллатын яам

1. 2021 он Эрдэнэт-Жаргалант чиглэлийн автозамын техник, эдийн засгийн үндэслэл, зураг төслийн 400 сая
2. 2022 он Дархан-Алтанбулаг чиглэлийн 113 км авто авто замыг 4 эгнээ болгон өргөтгөн шинэчлэх ажлын зураг төслийн 965 сая
3. 2021 он Өмнөдэлгэр-Биндэр чиглэлийн хатуу хучилттай инженерийн нарийвчилсан авто замын зураг төслийн 850 сая

Зам тээврийн хөгжлийн төв

4. 2021 он Авто зам төсөвлөх норм болон хучилтын тооцооны гарын авлагыг шинэчлэн боловсруулах 140 сая

Зам тээврийн хөгжлийн яам

5. 2018 он Азийн авто замын сүлжээний АН4 чиглэлийн Өлгий хотын тойрон гарах авто зам, гүүрийн зураг төсөл 280 сая
6. 2021 он Чойр-Мандалговь-Арвайхээр чиглэлийн хэвтээ тэнхлэгийн авто замын зураг төсөв, 540 км /Дундговь, Сайнцагаан сум/ хоёр тэрбум
7. 2021 он Олон улс, улсын чанартай авто замын нэг маягийн зогсоолын зураг төсөл боловсруулах 50 сая
8. 2018 он Азийн авто замын сүлжээний АН4 чиглэлийн Өлгий хотын тойрон гарах авто зам, гүүрийн зураг төсөл 280 сая

Нийслэл Улаанбаатар хотын авто замын түгжрэлийг бууруулах нэгдсэн төсөл хэрэгжүүлэх нэгж

9. 2022 он Авто замын түгжрэлийг бууруулах хөтөлбөрийн хүрээнд хэрэгжих гадаадын зээл тусламжид шаардагдах техникийн туслалцаа, зөвлөх үйлчилгээний ажил 1.8 тэрбум төгрөгийн тендерт тус тус шалгарчээ.