Өсвөр насны хүүхдүүдийн дундах дээрэлхэлтийн асуудал газар авч сүүлийн жилүүдэд нэгнийгээ дээрэлхэж, зодож, зодолдож байгаа дүрс бичлэгүүд цахим сүлжээнд тавигдах боллоо. Эцэг, эх асран хамгаалагчид хүүхдийн үе тэнгийн дээрэлхэлтийг хуучин уламжлалт аргаараа ойлгож хүүхдүүд нэг, нэгнийгээ шоглох, зодолдох бие махбодод нь халдах асуудлыг байх зүйл, энэ нь тухайн хүүхэд бие, биетэйгээ харьцаж сурах, биеэ хамгаалж сурч байна гэсэн байдлаар ханддаг. Эсрэгээрээ үүний хор уршгаар тухайн хүүхэд сэтгэлзүйн дарамтад орох, цаашлаад бие махбод, амь насаараа хохирох эрсдэлийг дагуулдаг. Иймээс үе тэнгийн дээрэлхэлт өртсөн тохиолдолд авах арга хэмжээ болон эцэг эх, асран хамгаалагчдад зориулсан зөвлөмжийг хүргэж байна.

Үе тэнгийн дээрэлхэлт гэж юу вэ?

• Бусдын бие махбод, сэтгэл санааны хувьд зовоох зорилгоор ганцаар эсвэл бүлэглэн давтамжтайгаар үйлдэх зан үйл
•  Өдөж уурлуулах, хочлох, элэглэн шоолох, айлгах, дарамтлах, ганцаардуулах, цуу яриа тараах  зэрэг бие махбод, сэтгэл санааны түрэмгийллийг хэн нэгний эсрэг давтамжтайгаар үйлдэх үйлдэл
•  Эрх мэдлийн тэнцүү бус харилцаатай хүн, бүлгүүд нэгнийгээ зорилготойгоор, давтамжтайгаар зовоох үйлдлийг дээрэлхэлт гэж үзэх ба энэ нь биеэр болон цахим хэлбэрээр илэрнэ.

Дээрэлхэлтэд өртсөн хүүхдэд илрэх шинж тэмдэг

• Сургуульдаа явах сонирхол буурах эсвэл хичээлээ таслах
• Сургууль руугаа явдаг замын маршрут нь өөрчлөгдөх
• Сурлагын амжилт буурах
• Гэр бүлийн болон сургуулийн үйл ажиллагаанд оролцохоос цааргалах ганцаараа үлдэхийг хүсэх
• Байнга мөнгө нэхэх
• Сөрөг мэдрэмж илэрхийлэх
• Урьд өмнө нь гаргаж байгаагүй, ааш авир гаргах
• Бусдыг доромжилж, дорд үг хэллэгээр хэлэх
• Ярилцах дургүй болох
• Хувцлалт нь өрчлөгдөх
• Гэмтэх, бэртэх нь ихсэх
• Шөнө тайван унтаж чадахгүй  байх, хар дарж зүүдлэх
• Толгой гэдэс нь байнга өвдөх эсвэл өвдөж  байна гэж ээж, аавдаа хэлэх
• Идэж уух, хооллоход өөрчлөлт гарах,  хоолыг их эсвэл огт идэхгүй болох

Эцэг эхчүүд хүүхдээ дээрэлхэлд өртсөнийг мэдсэн тохиолдолд хүүхэдтэйгээ хэрхэн харилцах вэ?

      Энэ үед эцэг эхчүүд хүүхдэдээ анхаарал халамж тавьж, ярилцаж ойлголцох нь хамгийн чухал. Энэ талаарх нийгмийн ажилтан, арт терапист В.Бэрцэцэгийн өгсөн зөвлөмжийг танд хүргэж байна. Та хүүхдээ сургуульд нь хүргэж өгөх замдаа, хичээлээс ирэхэд үед нь , ирэх замдаа эсвэл оройн хоолны үеэрээ тэднийг анхааралтай сонсож ойлгож , ямар нэг асуудал тулгарвал тэдэнд туслахад хэзээд бэлэн гэдгээ хэлж байгаарай. Эсрэгээрээ бидний үед ийм байсан, хүүхдүүд хэн нэгнийгээ шоолох, шоглох асуудал хүүхдүүдийн хоорондох асуудал гэх байдлаар хандаад байвал хүүхэд тань хамгийн ойр дотны хүмүүс болох гэр бүлээсээ тусламж авч чадахгүй асуудал нь улам хүндэрдэг. 

•     Та өдөр бүр хүүхдийнхээ нүүр, царай уруу нь харж найрсгаар мэндэлж хичээл, сургуулийнх талаар, найз нөхдийнх нь талаар ярилцаж байгаарай.
•    Хүүхдүүдэд тохиолдсон аливаа хүндрэл бэрхшээл нь таны бодлоор жижиг асуудал юм шиг санагдсан ч хүүхдүүдийн хувьд шийдвэр гаргахад хангалттай мэдлэг, мэдээлэл байхгүй үед буруу шийдвэр гаргах магадлалтай. Иймээс хүүхдээ зөв шийдвэр гаргах  ур чадварт сургахын тулд мэдлэг, мэдээллээр хангаарай.
•     Та хүүхэдтэйгээ ярьж эхлэх үедээ өөрийн сэтгэл хөдлөл мэдрэмжээ удирдаж, бодлоо цэгцлээд шүүмжлэхгүйгээр сонсоорой.
•     Та хүүхэдтэйгээ ярилцаж байхдаа орчин үеийн хүүхдийн  үзэл бодол таныхаас өөр гэдгийг ухамсарлан тэвчээртэйгээр яриаг нь таслахгүй  эхнээс нь дуустал сонсоорой.
•     Та хүүхэдтэйгээ ярилцаж байхдаа хүүхдийнхээ түвшинд сууж дууныхаа өнгө, аясыг зөөлөн аядуухан байлгаж харилцвал хүүхэд тантай харилцахад аюулгүй мэдрэмж төрж өөрт тохиолдсон үйл явдлыг ярих боломж бүрдэж танаас тусламж авч чаддаг.
•     Хүүхэдтэйгээ ярилцахын тулд хүүхдийнхээ  хийх дуртай зүйлийг хамтдаа хийж байхдаа ярилцах нь илүү үр дүнтэй байдаг.Жишээлбэл: алхах, дугуй унах, хоол хийх, хамтдаа тоглох, хөгжилдөх гэх мэт
•    Мөн хүүхдийнхээ сургуулийн үйл ажиллагаанд оролцож багш болон ангийн сурагчдын хоорондын харилцаанд анхааралтай хандаж хүүхдийнхээ найз нөхөд болон насанд хүрэгчидтэй харилцаж байгаа харилцаанд дүгнэлт хийж зөв чиглүүлж болно.
•     Мөн хүүхдийнхээ багштай сайн танилцаж хамтран ажиллаж өөрийн хүүхдэдээ болон бусдын хүүхдэд туслах боломжтой болно.
•     Дээрэлхэлт, ялгаварлан гадуурхалт  таны нүднээс далд, давтагдаж, даамжирч таны хүүхдийн эрүүл мэндэд маш хортой үр дагавартай учраас та хүүхдэдээ заавал цаг гаргаарай. Ингэж чадсанаар аливаа эрсдэлээс хамгаалж чадна.
•     Хүүхэдтэйгээ харилцахдаа өөрийнхөө хүүхэд байсан үетэй харьцуулж ярих нь хүүхдүүдийн хувьд тэр нийгэмд  амьдарч үзээгүй учраас төсөөлдөггүй, ойлгомжгүй байдаг. Энэ мэт ойлголцлын зөрүүгээс болж хүүхэдтэйгээ зөрчилдөх, үл ойлголцох асуудал үүсдэг.