Сонгуулийн тухай хуульд өөрчлөлт оруулж, холимог тогтолцоотой болох, гишүүдийн тоог нэмэх талаар хэлэлцүүлэг, маргаан удаан хугацаанд өрнөж байгаа билээ. Өчигдөр УИХ-д суудалтай намууд УИХ-ын гишүүдийн тоог 126 болгох тал дээр санал нэгдлээ. Гишүүд өнгөрсөн долоо хоногт тойрогтоо ажиллах үеэрээ иргэдийн байр суурийг сонсож, ийм шийдвэрт хүрсэн аж. Тэгвэл бид энэ талаар хуульч О.Алтангэрэл, УИХ-ын гишүүн асан Л.Гүндалай болон иргэдийн байр суурийг сонслоо.

УИХ-ЫН ГИШҮҮН АСАН Л.ГҮНДАЛАЙ: Үнэхээр шийдэж чадахгүй байгаа бол ард нийтийн санал асуулга хийх хэрэгтэй

    "УИХ-ын  хэдэн гишүүнтэй байх, сонгууль нь ямар тогтолцоотой байх эсэх талаар сайн судлах хэрэгтэй. Үүнийхээ дараа төлөвлөгөөгөө гаргаад,  хуульдаа өөрчлөлт оруулаад, зоригтой  шийдвэрүүд гаргах ёстой. Тэрнээс хэн нэгнээс асууна гэж байхгүй. Төрийн дээд байгууллага шууд шийдвэрээ гаргаж чаддаг байх ёстой. Үнэхээр шийдэж чадахгүй байгаа бол ард нийтийн санал асуулга хийх хэрэгтэй.  Гишүүдийн тоо хэд байх тийм ч сонин биш, төсөв нь л өсөх байх.  Холимог тогтолцоо Монгол Улсад тохирох зүйл биш. Нэгэнт л өөрчлөх гэж байгаа бол хэрэгтэй зүйлээ л хийх хэрэгтэй. Ард түмэн “Улс эх орноо удирдаад, зоригтой шийдвэр гарга, ажлаа хий” гэж л УИХ-ын 60 суудлыг  МАН-д өгсөн"

ХУУЛЬЧ О.АЛТАНГЭРЭЛ: Монгол Улсад холимог тогтолцоо хэрэгтэй, гэхдээ зөвхөн тоо ярьж байгаа нь харамсалтай

         "Үндсэн хууль өөрчлөх нь улсын цаашдын хувь заяанд  ихээхэн  хамаатай асуудал.  Харамсалтай нь сүүлийн үед их тоо л ярих болж, тоо хэд байх маргаантай асуудал мөн. Гэхдээ тулгамдаж буй асуудлуудаа яаж шийдэх үү гэдгээ тооцох л хэрэгтэй. Мөн иргэдэд буруу, дутуу мэдээлэл өгч байна уу гэдгээ бодох нь зүйтэй. Тогтолцоо гэж ярьж байгаа бол Монгол Улсад иргэдийн санал гээгдэхгүй холимог тогтолцоо хэрэгтэй. Гэхдээ зөвхөн тоо ярьж байгаа нь харамсалтай. Гишүүдийн тоог нэмж болно. Харин хэд байх эсэхийг ард түмнээсээ асуух нь зүйтэй. УИХ-ын гишүүн ард түмний төлөөлөл болохоос ард түмэн биш. Улс төрийн намууд бол бүр ч биш. Монгол Улс шаардлагатай тохиолдолд ард нийтийн саналыг авах тухай Үндсэн хуульдаа зааж, хуулийг нь 1995 онд баталсан. Гэсэн ч 28 жилийн хугацаанд төрийн эрх барих дээд байгууллага болох УИХ бүх асуудлыг шийдэж ирлээ. Одоо ганц удаа ард нийтээсээ асуугаад шийдэх хэрэгтэй. Тойрогтоо очсон нэр зүүж, зааланд хэдхэн хүн суулгаж ярилцчихаад "Ард түмэн дэмжиж байна" гэж худал ярьж, хуурмааргүй байна. Би хуульч хүнийхээ хувьд УИХ-ын дарга Г.Занданшатарт ард нийтийн санал асуулга явуулах тухай хүсэлт хүргүүлсэн"

ИРГЭН Б.ЭРХЭМБАЯР: Гишүүдийн тоог нэмэх, холимог тогтолцоотой болгох ямар ч шаардлагагүй

     "Намын жагсаалтаар орж ирж байгаа хүмүүс хэр чадамжтай эсэх нь тодорхойгүй. Одоо байгаа ихэнх гишүүнд иргэд дургүй байгаа. Тэд дахиад намынхаа  жагсаалтаар ороод ирэх боломжтой гэж харж байгаа. Үнэндээ гишүүдийн тоог нэмэх, холимог тогтолцоотой болгох ямар ч шаардлагагүй"

ИРГЭН Ц.ОЮУНЧИМЭГ: Манайх шиг цөөхөн хүн амтай улсад тийм олон гишүүний хэрэг байхгүй

        "Ард түмэн л хэдэн гишүүнтэй, ямар тогтолцоотой байхаа шийдэх байх. Бүх нийтийн санал авна гэсэн ойлголттой байсан ч үгүй бололтой. Манайх шиг цөөхөн хүн амтай улсад тийм олон гишүүний хэрэг байхгүй гэж бодож байгаа"

ИРГЭН Б.САМПИЛ: Гурван сая иргэд 126 гишүүн хэтэрхий ихэднэ

             УИХ-ын гишүүдийн тоог нэмснээр зардал, албан тушаалаа ашиглаж хийсэн хулгай л ихсэх байх. Гурван сая иргэд 126 гишүүн хэтэрхий ихэднэ.

ИРГЭН Н.ОТГОНЧИМЭГ: Гишүүдийн тоо нэмэгдэх нь надад үнэхээр таалагдахгүй байгаа

        "Би нэг юмыг ер ойлгохгүй юм төрийн бүтэц данхайгаад л иргэдийнх нь амьдрал өрөвдмөөр байх юм. Монголчуудын дийлэнх нь эх орноосоо яаж явах уу л гэдгийг бодож байгаа. Одоо сонгууль дөхөхөөр л ажлаа хийж байгаа дүр эсгэх юм. Гэтэл иргэд нь нийгмийн даатгал, татвараа төлөөд, өрнөөс өрний хооронд болгочих гээд л амьдарч байна. Тэгэхэд УИХ-д сууж байгаа хэд нь “идэж, уугаад л” явах юм. Одоо төр нь томроод, систем нь өөрчлөгдөөд байвал энэ эх оронд чинь үлдэх хүн байхгүй. Нэг мөсөн түүх бүтээх өөрчлөлт л хиймээр байна. Гишүүдийн тоо нэмэгдэх нь надад үнэхээр таалагдахгүй байгаа, 126 хүн төрийн мөнгө идээд эхэлбэл юу болох бол... Намууд нь дотроо хуваагдчихсан байхад холимог тогтолцоо ч хэрэггүй"