-ТЭД ХЭРГИЙН УРЬДЧИЛСАН ХЭЛЭЛЦҮҮЛГИЙГ НЬ Ч ХИЙЛГЭХГҮЙ, ХЭД ХЭДЭН УДАА ХОЙШЛУУЛЖ ЧАДЛАА-

      Тогтоол усанд живж харамсалтайгаар амиа алдсан дөрвөн хүүхдийн ар гэрийнхнийг “Ханталст” компанийнхан ямар муухай дээрэлхэж, мөнгөтэй, эрх мэдэл, чадалтай гэдгээ харуулан тохуурхаж байна вэ. Хүүхдүүдийнхээ араас энэлэн шаналж,  харуусан гашуудаж суугаа  аав, ээжийг дээрэлхэх шиг амархан юм тэдэнд байхгүй бололтой. Тийм болоод л шүүх хурлын товыг удаа дараа хойшлуулж байна. Тус компанийнхан шүүх хуралдааныг явуулахгүй цаг хугацаа хожихын төлөө өмгөөлөгч нар нь есөн шидийн арга хэрэглэж, урьдчилсан хэлэлцүүлгийг удаа дараа хойшлуулж байна. Яагаад гэвэл дөрвөн хүүхдийн ар гэрийнхэн нөлөө бүхий ямар ч эрх мэдэлтэн танихгүй. Тэднийг өмөөрч хэн ч дуугарч, хамгаалахгүй, хууль, шүүхээс бүр ч байхгүй гэдгийг нь бүрэн мэдэрчихээд дээрэлхэж, доромжилж болно гэж бодсон бололтой.

     “Хариуцлагагүйн гэмт хэргээсээ ямар нэгэн аргаар мултарч л байвал амь насаа алдсан хүүхдийнхээ араас нүдээ ширгэтэл уйлж суугаа, аав, ээжийн шаналан, зовлон огтхон ч хамаагүй гэж үү” гэж “Ханталст” компанийнхнаас асуумаар байна. Бас Баянзүрх, Чингэлтэй, Сүхбаатар дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны шүүхийн шүүгчид ичээсэй. Дөрвийн дөрвөн нялх үр “Хан талст” хэмээх компанийн удирдлагуудын хариуцлагагүйгээс амиа алдаад арван сар өнгөрчихөөд байхад өнөөдрийг хүртэл хэргийг нь шийдэх нь битгий хэл урьдчилсан хэлэлцүүлгийг нь ч хийхгүй байгаа нь шүүгч нар авлигад өртсөн байх вий гэх хардлагыг олон нийтэд төрүүлж байна. Уг хэрэгтэй холбоотой анхан шатны хэлэлцүүлэг ямар шалтгаанаар өнөөдрийг хүртэл хойшилсон талаарх ноцтой баримтыг хүргэж байна.

ШҮҮХИЙНХЭН “ХАН ТАЛСТ” КОМПАНИЙНХАНТАЙ ХУЙВАЛДСАН УУ

        Өнгөрсөн даваа гарагт талийгаач хүүхдүүдийн эцэг, эхчүүд “Бид яах учраа олохгүй байна. Яагаад хэлэлцүүлгийг нь хойшлуулаад байгааг мэдэхгүй байна” хэмээн аргаа баран хэвлэлийнхэнд ярьж зогссон. Гэвч түүнээс хэдхэн минутын дараа шүүхээс мөн л “Урьдчилсан хэлэлцүүлгийг хойшлууллаа” хэмээгээд тэднийг гэр рүү нь буцаасан.

       Хэрвээ өнгөрсөн жилийн тавдугаар сарын 27-ны өдөр Дэнжийн мянгад  амьдардаг тэр гурван гэр бүлийн бус, хэн нэг УИХ-ын гишүүн, сайд, даргын хүүхдүүд яг тийм байдлаар эндсэн бол өдийд гэм буруутан нь зохих ялаа эдэлж байх байсан нь гарцаагүй. Тэр ч битгий хэл Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн ойр орчмын эрсдэл бүхий газруудыг бүгдийг засаж, янзлаад, “Хан талст” компанийн тусгай зөвшөөрлийг цуцалчихсан байх байлаа. Ингээд ч зогсохгүй тус компанийг эзэмшигчдийн хамаарал бүхий компани, төрийн бус байгууллагуудын бизнесийн хамтрагч, нийлүүлэгчдийг шахан холдуулж, “хэн ч биш” болгочихсон байхыг ч үгүйсгэх аргагүй. Мөн хууль, хяналтынхан болоод шүүхийнхэн илүү шуурхай, илүү богино хугацаанд асуудлыг шийдэх байсан нь гарцаагүй.  Ингэж хэлсний учир нь, эрх мэдэл, танил талтай “Хан талст” компанийн удирдлагууд шүүх, хууль, хяналтын байгууллагад өнгөрсөн нэг жил орчмын хугацаанд дураараа нөлөөлж, удаа дараа анхны хэлэлцүүлгийг хойшлуулж, ядарсан дээрээ сэтгэлийн зовлонд тарчилж яваа эцэг, эхчүүдийг доромжилж байна гэхэд хилсдэхгүй.

      “Хан талст” компанийн удирдлагууд эзэмшлийнх нь усны халианд унаж, амиа алдсан 11-15 насны талийгаач хүүхдүүдийн ар гэрийнхнээс зугтсаар өнгөрсөн аравдугаар сард арай гэж уулзахдаа “Бид шүүхийн шийдвэрийг хүлээж байна. Шаардлагатай бүх арга хэмжээг авна. Та бүхэн юу хүсэж байна” хэмээж байсан билээ. Тухайн үед ар гэрийнхэн нь зөвлөлдөөд тус компаниас амиа алдсан хүүхдүүдийнхээ тоогоор тус бүр нь 20 сая төгрөг нэхэмжилсэн байдаг. Өөрөөр хэлбэл, хариуцлагагүй, хуулиас дээгүүр давсан эрх мэдэлтэй, хүний амийг юман чинээнд боддоггүй “Хан талст” компанийнхан талийгаач хүүхдүүдийн ар гэрийнхэнд 80 сая төгрөг гаргаж өгөхгүй гэж улайран зүтгэж буй хэрэг. “Хан талст” компанийн удирдлагуудад хүн чанар, нинжин сэтгэл байсан бол, тэд айлын нялх үрсийг өөрсдийнхөө хүүхдүүд шиг бодсон бол 80 сая төгрөг битгий хэл мөнгө, эд зүйлээр ар гэрийнхнийг нь дэмнэж, сэтгэлийн тус хүргэх ёстой.  Гэвч тэд тэгэх нь битгий хэл хэргээс мултрахын тулд шүүх, хууль, хяналтынхныг “удирдаж”, анхан шатны хэлэлцүүлгийг ийнхүү удааж байгаа нь ямар нэгэн байдлаар хэргийг хэрэгсэхгүй болгуулах таатай цаг, нөхцлийг хүлээж байгаа гэхэд хилсдэхээргүй байгааг өнгөрсөн хугацаанд хангалттай харлаа. Өөрөөр хэлбэл тэд хэргээс мултраад зогсохгүй дөрвөн хүүхдийн амийг үнэгүйдүүлж, ар гэрийхнийг хөсөр хаях гэж л башир арга хэрэглэж байгаа бололтой. Энх

 “БАЯНЗҮРХ”  ЗАХЫН ЭЗЭН Ш.БАТ-ЭНХ, УЛСТӨРЧ И.НАРАНТУЯА НАРТ ХҮН ЧАНАР, ХҮНЛЭГ НИНЖИН СЭТГЭЛ БАЙГАА БОЛОВ УУ

     Барилгын норм, аюулгүй байдлын стандартыг ноцтойгоор зөрчиж, барилга барих, эхлүүлэх тусгай зөвшөөрөлгүйгээр үйл ажиллагаа явуулсны улмаас дөрвөн хүүхдийн амь насыг хохироогоод буй “Ханталст” ХХК-ийг гавьяат барилгачин Ш.Бат-Энхийн гэр бүл эзэмшдэг.

     Шагдарсүрэнгийн Бат-Энхийг Баянзүрх захын эзэн гэдгээр нь хүмүүс илүү сайн мэддэг. Түүний эхнэр нь Засгийн газрын хэрэгжүүлэгч агентлаг Хүүхдийн төлөө үндэсний газрын дарга асан Ишбадамын Нарантуяа. И.Нарантуяа 2012-2015 оны хооронд тус газрын даргаар ажиллах хугацаандаа АТГ-т гаргасан хөрөнгө орлогын мэдүүлэгтээ “Ханталст” ХХК-ийг 100 хувь эзэмшдэг хэмээн мэдүүлж, нийтдээ 19 тэрбум 435 сая 650 мянган төгрөгөөр үнэлэгдэх үйлчилгээний зориулалттай найман үл хөдлөх хөрөнгө, дөрвөн ширхэг өвөлжөө хаваржаа хүлэмжийн зориулалттай обьект, нэг орон сууцтай хэмээн мэдүүлсэн байдаг.

    Хотын дарга асан Э.Бат-Үүл 2014 онд 01/2129 дугаартай захирамж гаргаж, Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн газраас 3.36 га-г “Ханталст” ХХК-д хууль бусаар олгосон байдаг. Энэ тухай НМХГ-ын дарга Л.Эрдэнэчулуун “Хан Талст компанид олгосон газар ашиглуулах тухай захирамж, хууль зөрчиж байгааг хяналт шалгалтаар илрүүлж, 84 хуудастай албан шаардлага хүргүүлсэн. Тус компани ажил хийх зөвшөөрөлгүй үйл ажиллагаа явуулж байсан тул зогсоохыг шаардсан мэдэгдэл хоёр ч удаа өгсөн” хэмээж байв. Гэвч тус компани өнөөг хүртэл үйл ажиллагаа явуулсаар байгаа билээ.

     Өөрөөр хэлбэл, хууль бусаар үйл ажиллагаа явуулж байсан талбайд нь дөрвийн дөрвөн хүүхэд эндчихээд байхад тэд ямар нэг хариуцлага хүлээх нь битгий хэл ажлаа хийсээр, ар гэрийнхнийг нь уулзахаар очиход тоохгүй мөртлөө хэргийг нь аргалах хууль, шүүхийнхэнтэй ихээхэн сүжирсээр байна. Тэдэнд хүнлэг нинжин сэтгэл алга бололтой.