III ТОЙРОГ: Х.БАДЕЛХАН, А.ТЛЕЙХАНЫ УГСАА ЗАЛГАМЖЛАГЧ ДҮҮ НАР БОЛОН БАЯН-ӨЛГИЙН ШАТАХУУНЫ “МАГНАТ” ГОРИЛЖ БАЙНА

Ц. АМУНДРА:
Улс төр- Нам, хөдөлгөөний амьдрал

2024-04-01, 1948

Эргэлт.мн мэдээллийн сайт сонгогчдын мэдлэгт зориулан “Сонгууль-2024” булангаа нээж, УИХ-ын сонгуулийн хот, хөдөөгийн 13 тойрогт нам намаас нэр дэвшихээр горилогчдыг цувралаар танилцуулж эхлээд буй. Өмнөх дугаартаа бид УИХ-ын сонгуулийн II тойрог буюу Завхан, Увс, Ховд, Говь-алтай аймгуудад АН, МАН-аас горилогчдыг танилцуулсан. Харин энэ удаад III тойрог буюу гурван мандаттай Баян-Өлгий аймагт МАН-аас горилогчдыг танилцуулж байна.

УИХ-ын сонгуулийн II тойрог буюу Баян-Өлгий аймгаас 2020 онд МАН-аас УИХ-ын гишүүн Х.Баделхан, Т.Аубакир хоёр сонгогдсон. Өдгөө 71 настай, парламентад 12 жил суусан Х.Баделхан ирэх сонгуульд нэр дэвшихгүй, гэхдээ жагсаалтад орох санал тавивал татгалзахгүй гэдгээ илэрхийлсэн. Ямартай ч тойрог булаацалдахгүй гэсэн үг. Тэгэхээр ирэх сонгуульд Баян-Өлгий аймагт МАН-аас нэр дэвшигчдийг УИХ-ын гишүүн Т.Аубакир ахалж орно гэсэн үг.

Харин Т.Аубакиртай хамт хэн хоёр нэр дэвших вэ гэдэг таавар, таамаг өнгөрсөн жилийн хавраас хойш өрнөж, Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын дэд сайд С.Зулпхар, “Рысжан” ХХК-ийн Ерөнхий захирал Х.Жангабыл, Баян-Өлгий аймгийн Засаг дарга асан А.Гылымхан, Д.Бауыржан, Баян-Өлгий аймгийн МАН-ын хорооны дарга, Засаг даргын орлогч Х.Арман, МАН-ын хорооны дарга асан М.Ибрай, 2020 онд МАХН-аас нэр дэвшиж байсан Б.Айбек, 2020 онд МАХН-аас нэр дэвшиж байсан, Хөгжлийн банкны Эрсдэлийн бодлогын газрын захирал З.Батырбек нарын нэрс яригдсан. Харин тэднээс Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын дэд сайд С.Зулпхар, “Рысжан” ХХК-ийн Ерөнхий захирал Х.Жангабыл хоёр тунаж, УИХ-ын гишүүн Т.Аубакирын хоёр талд зогсох нь бараг л тодорхой болоод буй.

Х.БАДЕЛХАНЫ УЛС ТӨРИЙН УГСАА ЗАЛГАМЖЛАГЧ Т.АУБАКИР

УИХ-ын гишүүн Т.Аубакир- Аав К.Тилеухан нь Баян-өлгий аймгийн Ногоон нуур сумын уугуул, ээж А.Көкенай нь Баян-өлгий аймгийн Алтанцөгц сумын уугуул. Гэхдээ аав, ээж хоёр 1960-аад онд Сэлэнгэ аймгийн Цагаан нуур суманд илгээлтээр ирж суурьшиснаар тэнд Т.Аубакир төрж, өссөн. Ингээд Т.Аубакир 2000 онд “Отгонтэнгэр”-ийг эрх зүйчээр төгсмөгцөө газар тариалангийн “Тариан цацал” ХХК-ийг ааваасаа өвлөн авч, 2019 он хүртэл буюу УИХ-ын гишүүн болтлоо удирдсан. Харин УИХ-ын гишүүн болсноос нь хойш “Тариан цацал” ХХК-ийнх нь захирлаар ээж А.Көкенай нь ажиллаж буй.

Т.Аубакир УИХ-ын гишүүн Х.Баделханы эгчийн, УИХ-ын гишүүн асан Г.Солтаны ахын хүүхэд гэгддэг, товчхондоо том артай. Тиймдээ ч Т.Аубакир 2008 онд УИХ-ын гишүүн Х.Баделханаас “хормойдож” намд, бас төрд орсон. Тодруулбал, 2008 онд Х.Баделхан МАН-аас анх удаа УИХ-ын гишүүнээр сонгогдож, харин Т.Аубакир 2008 онд МАН-ын дэргэдэх Баян-Өлгий аймгийн НАМЗХ-ны тэргүүн, Баян-Өлгий аймгийн МАН-ын хорооны тэргүүлэгч, Өлгий сумын ИТХ-ын төлөөлөгч гэх нам, төрийн гурван албан тушаалд зэрэг очиж байсан түүхтэй. Ингээд болоогүй, 2016 оны УИХ-ын сонгуулийн дараа Х.Баделхан Т.Аубакирыг ХХААХҮ-ийн дэд сайдад зүтгүүлсэн ч АТГ-аас “Хувьдаа газар тариалангийн компанитай, ашиг сонирхлын зөрчилтэй” гэсэн тодорхойлолт гаргаж томилгоог нь зөвшөөрөөгүй. Гэсэн ч Т.Аубакир хоосон хоцроогүй, ГЕГ-ын харьяа Буянт-Ухаа дахь гаалийн газрын орлогч даргаад томилогдож, 2019 он хүртэл ажилласан. Ингээд 2020 оны Баян-Өлгий аймагтаа МАН-аас УИХ-ын сонгуульд нэр дэвшиж, улмаар УИХ-ын гишүүн болж байв. Товчхондоо, Т.Аубакирын хувийн бизнесийг нь аав нь бэлдэж өгч, хувьсгалын намтрыг нь Х.Баделхан бичиж өгсөн гэхэд хилсдэхгүй. Тиймдээ ч ирэх сонуулиар тэтгэвэртээ суух гэж байгаа Х.Баделханы улс төрийн угсаа залгамжлагчаар нь Т.Аубакир тодроод буй.

Сонирхуулад, 2020 оны УИХ-ын сонгуульд Баян-Өлгий аймагт МАН-аас Х.Баделхантай хамт ХХААХҮ-ийн дэд сайн асан Ж.Сауле нэр дэвшихээр бэлтгэл хангаад байсан ч түүний оронд Т.Аубакирыг нэр дэвшүүлсэн. Үүнд уурссан Ж.Сауле “Т.Аубакир бол УИХ-ын гишүүн Х.Баделханы эгчийнх нь хүүхэд. Мөн УИХ-ын гишүүн асан Г.Солтаны ахынх нь хүүхэд. Харин Т.Аубакирын эхнэр нь УИХ-ын гишүүн асан А.Тлейханы хамаатан. Тэд бол мафийн сүлжээ. Тиймдээ тэд Т.Аубакирыг шууд нэр дэвшүүлж, танил талгүй намайг унагаалаа” гэж байв.

Т.АУБАКИРЫН СҮҮЛ, БАС СҮҮДЭР Х.ЖАНГАБЫЛ

Эрчим хүчний сайд Б.Чойжилсүрэнгийн зөвлөх, “Рысжан” ХХК-ийн Ерөнхий захирал Х.Жангабыл- УИХ-ын гишүүн Т.Аубакир өнгөрсөн оны хавраас хойш Х.Жангабыл гэх сүүлтэй, бас сүүдэртэй болж, хаа ч хамт явж харагддаг болсон. Тодруулбал, Х.Жангабыл 2022 оны аравдугаар сард МАН-д элсэж, Д.Амарбаясгалангаас улаан батлахаа гардаж авсан. Улмаар 2023 оны нэгдүгээр сараас УИХ-ын гишүүн Т.Аубакиртай хамтарч Баян-Өлгий аймгийн малчдад өвс тэжээл, гурил будаа тарааж эхэлсэн. Түүнээс хойш Т.Аубакир Баян-Өлгийд очсон л бол Х.Жангабыл хамт явдаг болсон.

Х.Жангабыл Баян-Өлгий аймгийн шатахууны “магнат” бөгөөд түүний “Рысжан” ХХК нь Орос, Казакстанаас шатахуун оруулж ирж, Баян-Өлгий аймагтаа 14 салбар шатахуун түгээх станцаар дамжуулан худалддаг. Сонирхуулахад, Х.Жангабылын “Рысжан” ХХК-ийнх нь гүйцэтгэх захирлаар ажиллаж байсан ах Н.Бейбитхан нь 2020 онд Баян-Өлгий аймгийн ИТХ-ын даргаар сонгогдсон. Улмаар “Рысжан” ХХК-ийн гүйцэтгэх захирлаар Н.Бейбитханы хүү Б.Жанболат гэгч томилогдсон. Б.Жанболат гэгчийн нэр дээрх “Шинэ ундарга ойл” ХХК нь Сонгинохайрхан дүүргийн 32-р хороо буюу олны мэдэхээр Эмээлтэд шатахуун түгээх станц нээсэн. Өөрөөр бол, МАН-аас горилогч Х.Жангабыл нь шатахууны бизнесээ Баян-өлгийгөөс, Улаанбаатар хот руу салбарлуулж эхлээд буй.

Цаашилбал, Х.Жангабыл нь УИХ-ын гишүүн асан Д.Мураттай “Бериктөрт” ХХК-ийг 2013 оноос хойш хамтран эзэмшиж буй. Х.Жангабыл, Д.Мурат нар “Бериктөрт” ХХК-аараа 2020 онд Баян-өлгий аймагтаа хамгийн өндөр буюу 11 давхар “MJS tower” нэртэй зочид буудал, худалдаа үйлчилгээний барилгыг ашиглалтад оруулсан. Улмаар 2022 онд Барилга, хот байгуулалтын яамнаас Х.Жангабыл, Д.Мурат хоёрын “MJS tower” зочид буудлыг орон нутгийн “Шилдэг барилга”-аар өргөмжилж байжээ. Х.Жангабылын бизнесийн хамтрагч, алдарт Д.Мурат ирэх сонгуульд АН-аас горилж буй. Тиймдээ ч “MJS tower” зочид буудлыг Баян-Өлгийн бяцхан “МАНАН” гэлцдэг аж.

Сонирхуулахад, Х.Жангабыл нь “Эрдэнэс тавантолгой” ХК-ийн Дотоод хяналт, эрсдэлийн удирдлагын газрын дарга асан, “нүүрсний хулгай”-н хэргээр эчээ танил болсон Х.Нурлаттай 2010 оноос хойш “Баян-Өлгий аймгийн сумо бөхийн холбоо”-г хамтран удирдаж ирсэн. Х.Нурлатын “нүүрсний хулгай”-н мөнгөөр Казакстанд орон сууцны нэг хороолол, амины хаусны нэг хотхон тус тус барьсан хэрэг нь хэрхсэн нь тодорхойгүй замхарчихаад буй.

А.ТЛЕЙХАНААС ХӨТӨЛЖ, ХОРМОЙДСОН С.ЗУЛПХАР

Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын дэд сайд Сархадын Зулпхар- Баян-Өлгий аймгийн Булган сумын уугуул. ЗГХЭГ-ын харьяа Удирдлагын академид багш, Улс төр судлалын тэнхимийн эрхлэгчээр ажиллаж байгаад 2016 оны УИХ-ын сонгуулийн дараа Удирдлагын академийн захирал болж болж дэвжсэн. Улмаар 2020 оны УИХ-ын сонгуулийн дараа Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын сайд болсон тун товчхон намтартай.

С.Зулпхарыг улс төрд хөтөлсөн хүн нь УИХ-ын гишүүн асан А.Тлейхан. Нарийвчилбал, Баян-Өлгийнхөн С.Зулпхарыг А.Тлейханы ээжийнх нь эгчийнх нь хүүхэд гэлцдэг. МАН-ын хууччуулын нэг, УИХ-ын 2008, 2012 оны сонгуулиудад Баян-өлгийгөөс УИХ-ын гишүүнээр угсраа сонгогдож байсан А.Тлейхан 2016 оны сонгуульд өвдөг шороодсон. Улмаар сонгуулийн дараа С.Зулпхарыг Удидлагын академийн захирал болж, А.Тлейхан өөрөө Эрчим хүчний зохицуулах хорооны даргаар очсон байдаг. Дараа нь, 2020 оны УИХ-ын сонгуулийн өмнө А.Тлейхан С.Зулпхарыг дагуулан Баян-Өлгийгөөр хэдэнтээ тойрсон. Гэвч Удирдлагын академийн захирал төдийхөн түүнийг улс төрийнхөн ч, уугуул нутгийнхан ч төдийлөн танихгүй байсан учраас өнжсөн. Ингээд 2020 оны УИХ-ын сонгуулийн дараа Хөдөлмөр, нийгмийн хамгааллын дэд сайдаар томилогдож, өнгөрсөн дөрвөн жил дэд сайдын хувиар Баян-Өлгийг хэдэнтээ тойрч өөрийгөө таниулсан.

Сонирхуулахад, 2014 оны шинэ жилээр УИХ-ын гишүүн Х.Баделхан, А.Тлейхан нар одоогийн УИХ-ын гишүүн Т.Аубакирыг “Олон нийтийн оны шилдэг залуу”-гаар, С.Зулпхарыг “Боловсролын салбарын оны шилдэг залуу”-гаар, “нүүрсний хулгай”-н хэргээр эчнээ танигдсан Х.Нурлатыг “Оны шилдэг бизнесмен” шагналаар тус тус өргөмжилж байв. Дараа нь, 2015 онд УИХ-ын гишүүн А.Тлейхан “Өлгийн хүчтэн” бөхийн дэвжээг байгуулж, Удирдах зөвлөлийн гишүүнээр нь С.Зулпхар томилогдон ажиллаж ирсэн. “Өлгийн хүчтэн” дэвжээнийхэн 2017 онд шинэ жилээ тэмдэглэхэд С.Зулпхар “Өлгийн хүчтэн” дэвжээний тэргүүн А.Айдосыг Удирдлагын академидаа 100 хувь төлбөргүй сургах эрхийн бичиг гардуулсан нь сошиал шүүмжлэлд өртөж байв.

III ТОЙРОГ: Х.БАДЕЛХАН, А.ТЛЕЙХАНЫ УГСАА ЗАЛГАМЖЛАГЧ ДҮҮ НАР БОЛОН БАЯН-ӨЛГИЙН ШАТАХУУНЫ “МАГНАТ” ГОРИЛЖ БАЙНА

АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд ergelt.mn хариуцлага хүлээхгүй.

Нийт сэтгэгдэл: 3

Сэтгэгдэл үлдээсэн: 2024-04-06 18:05:14

зочин : энэ хасгуудыг ингэж даврааж яах нь вэ, яаж ч мэдэх муу санаатнууд. 2022 онд намд элссэн нөхөр гишүүн болно гээд явж байсан ч гэх шиг Энэ нам, сонгууль гэдэг баян мөнгөтэй хүмүүсийн тоглоом уу
Сэтгэгдэл үлдээсэн: 2024-04-01 09:55:49

666: Хасгуудыг ингэж даварааж болохгүйдээ сүүлд нь амаа барихад оройтсон байх вий!!!°
Сэтгэгдэл үлдээсэн: 2024-04-01 09:36:33

Отгоо: Баян өлгий яагаад ганцаараа нэг тойрог болдог юм бэ хариулах хүн байна уу