Юу ч гэх вэ дээ. Хүүхдэд дэндүү ээлгүй хотод бид амьдарч байна. Эрх дураараа гүйж тоглож, эргэлдэж, дугуй унах гээд хүүхэд л  болсон хойно  тоглож, наадмаар. Дэггүйтэж, дэгэж дэрвэж тогломоор, хөөр баяр болж, хөгжилдөн гүйлдмээр. Хорвоо ертөнцтэй танилцаж, юмсыг мэдэж, өөртөө нээмээр. Аав, ээж, ах, эгчдээ эрхэлж, уйлж, дуулж, дуртай зүйлээ авахуулж, өглөөнөөс орой хүртэл амсхийх завгүй сониучирхан, сонин содон бүхнийг мэдмээр. Гэвч энэ ердөө л хүсэл болжээ. Эрхээ зөрчүүлж, энхрий насаа точуудын бүтэхгүй, олхиогүй, хариуцлаггүй байдлаас болж “гишгүүлж”, цав цагаан, гэнэн хонгор насан дээрээ айдас авч, бодол суух. Траншены нүх рүү унаж, эсвэл аав, ээждээ зодуулж, биедээ ахадсан хүнд хөдөлмөр эрхэлж, эсвэл хүчирхүүлүүлэх. Ер сайн сайхан зүйл огт байхгүй, харанхуй ертөнцөд орчихсон мэт. Ертөнц гэдэг чинь алхам тутамд л аюул отож, аюулаас, айдсын хооронд амьдардаг мэт сэтгэлгээ сууж, алгын чинээ болж, хумигдаж, дуугаа хурааж, нүдэндээ гуниг дүүрэн бүтгэнэлдэж байна. Юуг ч боддоггүй, юм бүхнийг гэгээнээр боддог хүүхэд нас шүү дээ. Гэвч яах бол, ийх бол гэсэн айдаст хүлэгдэж, хангалттай сайхан инээж, дурсамж бүтээж чадахгүй байна, Дөнгөж төрсөн нярай хэдэн цаг байж амжив уу гэмээр буцаж, хоёр, гурав, дөрвөн настай хүүхдүүд хэрцгийгээр зодуулж, заазуурдуулна. Өчигдөр гэхэд  гурав болов уу дөрвөн настай хүүхэд траншены нүх рүү унаж, толгойгоо хагалж, хөлөө гэмтээсэн зураг цахим орчинд гарч, Монгол даяараа харлаа. Наадмын өдрүүдэд цустайгаа хутгалдсан хурдан морины хүүхдүүд, зарим нь бүр эндэхийг хүртэл дуулав. Хоёр хоногийн өмнө, хоёр ч хүүхэд Хэрлэн голд живчихсэн байх.

     Яах вэ, яаж бид энхрий жаахан хүүхдүүдээ хамгаалах вэ, аюулгүй, айдасгүй нийгэмд амьдруулах вэ гэж хэд нь боддог бол. Хэчнээн аав, ээж хүүхдээ харж, хандаж, хариуцлага хүлээж, хайраар хучин өсгөж чадаж байгаа бол. Хэн гэж гишүүн, хэн гэгч удирдагч үүнийг бодож, нэг ч гэсэн шийдэл олье, хүүхдүүдээ ядаж, аюулгүй байлгая гэж бодож суугаа бол. Гараад алхахдаа, ядаж хотынхоо траншены тагийг бүгдийг нь таглах юм сан гэж хэн нь бодож, даалгаж байгаа бол. Хүүхдүүдээ нэг, нэгээр нь алдаад дуусаж байна даа гэж шаналж, сэтгэл нь өвдөж, өнөөдөр өвдөж байгаа нэг ч гэсэн хүүхдийг эдгээх юм сан гэж хэд нь санаа зовнин суудаг бол. Бидний мэдэхээр лав, хүүхдийн төлөө ийм нэг зүйл хийж байгаа гэсэн мөрийн хөтөлбөртэй, хуулийн санаачилгатай гишүүнийг мэдэхгүй юм. Хөгжил, хүмүүжил, сургууль, сургах тухай ярьдаг ч аюулгүй, айдасгүй амьдрах дээр ярьж, хэлж, санаа хуваалцдаг хүн ховор. Цөөн хэдэн хүмүүс л бор зүрхээрээ зүтгэх, хэдэн хамгаалах байр барьж, хэрдээ мачийдаг. Үнэндээ бидний байдал ийм л байна. Аз жаргалтай, эрүүл энх амьдрах, улс орон хөгжинө гэдэг хүүхдээ аюулгүй амьдруулахаас эхлэх болохоос хүүхдийг хөсөр хаячихаад, томчууд нь томорч суух ёсгүй. Бид ерөөс хүүхдээ мартсан улс болж. Хүүхдийг алгасаж, мартаж, хаалганы гадна, эсвэл дотор түгжиж, санаа сэтгэл, хамаг бүхнийг нь дөнгөлж. Тиймээс гуйж байна, хүүхдүүдийг битгий мартаач, тэднийг хайрлаач, тэдэнд ээлтэйгээ хотоо хөгжүүлмээр байна. Хүүхэд л амьдардаг хот болмоор байна.